જેમણે મને અટકાવી, એ જ કાપાયા
“અરે, સાઈડમાં ઊભી રહો,” હેતલભાભીએ હાથ આગળ કરી મિતાલીના રસ્તામાં જ રોક લગાવી. પાર્કિંગ પિકઅપ લેનની પીળી લાઇન પાસે સફેદ ઇનોવા પહેલેથી ચડી આવી હતી; દરવાજો ખૂલ્યો, અંદરનો આગળનો સીટ જયદીપ માટે રાખેલો. “આ લેન VIP માટે છે. સ્ટાફવાળા પાછળના ગેટેથી જાય.”
મિતાલી એક પગ લાઇનની અંદર, એક બહાર. આખો દિવસ સેવા ક્ષેત્રની દોડધામ પછી એની કાળી કુરતીના ખભા પાસે વાંકાચૂકા પડેલા સળિયા દેખાતા હતા; હાથમાં ફોન નીચો પકડી રાખેલો, સ્ક્રીનની ઝાંખી ચમક હથેળીમાં જ બંધ. આ કાર એની કંપનીએ મોકલાવી હતી—મુંબઈના ક્લાયન્ટને એરપોર્ટ ડ્રોપ માટે, પછી સીધી સગાઈના પરિવારને ઘરે ઉતારવા. એ જ આખી વ્યવસ્થા મિતાલીએ બપોરથી ગોઠવી હતી. છતાં હેતલભાભી ડ્રાઇવર રમેશને બોલી, “પહેલા કાકા, પછી જયદીપ. એને ઉભી રહેવા દો.”
રમેશે કાચ નીચે સરકાવ્યો, મિતાલી તરફ જોયું, પછી તરત નજર ફેરવી. બાજુમાં ઊભેલા બે હોટેલ સ્ટાફ છોકરાઓએ ગળું દાબીને માર્ગ ખુલ્લો રાખ્યો. જયદીપે ચાવીના રિંગ સાથે રમતાં કહ્યું, “મિતાલી, તું પછી આવી જા ને. હમણાં ફેમિલી બેસે.”
ફેમિલી. શબ્દ હવામાં એટલો જાણે પસંદગીથી ફેંકાયો હોય એમ વાગ્યો. જયદીપ સાથેનો સંબંધ પરિવારને અને ઓળખીતાઓને ખબર છે; બંને ઘરોમાં વાત ચાલી રહી હતી. પણ આ ક્ષણે હેતલભાભીના એક જ વાક્યે મિતાલીને બહારની બાજુ ધકેલી દીધી—જાણે એ માત્ર બુકિંગ કરનારી છોકરી હોય, જોડાણ નહીં.
કાકાએ ચશ્માં ચડાવતાં અસમંજસ હાસ્ય કર્યું. “બેટા, તું બસથી જઈ લેતી તો પણ ચાલે. આટલી રાતે આ કારમાં ગોઠવણ છે.” એમણે એવું કહ્યું જાણે પૈસા બચાવવાની સલાહ આપે છે, જાણે એ જ મિતાલીનો દરજ્જો. મિતાલીને પોતાના સ્કૂટરની મોડે પરત કરેલી ચાવી યાદ આવી; સવારે ઘેરથી નીકળતાં મમ્મીએ કહ્યું હતું, “આજે એની તરફથી એક વાર ઉભી રાખે ને, પછી જીવનભર બેસાડશે.” હવે અહીં બધાની સામે સીટ તો દૂર, લેનમાં પ્રવેશ પણ અટકાવવામાં આવી રહ્યો હતો.
હેતલભાભી એ પર અટકી નહીં. એણે રજિસ્ટર ટેબલ પાસે ઊભેલા હોટેલના માણસને ઇશારો કર્યો. “ગેટ પાસ આપજો કાકા અને જયદીપના નામે. ડ્રાઇવર બદલી ન દેતાં. આ છોકરી પછી પોતાની રીતે નીકળી જશે.” પછી મિતાલીને જોઈને ભીનાં સ્મિતે બોલી, “તમારું કામ સારું હોય તો બધે ઘર થતું નથી.”
વાક્ય પૂરું થાય એ પહેલાં જયદીપે નબળું હસીને વાત નરમ કરવી જોઈ, પણ એનો અવાજ પણ પોતાની તરફ ન ઊભો રહ્યો. “ભાભી, leave it…” એટલું જ. leave it કોને? અપમાનને કે એને?
મિતાલી બોલી નહીં. એણે ફોન અનલોક કર્યો. અંગૂઠો ઝડપથી ચાલ્યો; પછી સીધી કૉલ મૂકી. નીચા અવાજે કહ્યું, “શાહ સાહેબ, હું મિતાલી. હોટેલ ક્રેસ્ટ, પિકઅપ લેન. તમારા એરપોર્ટ ક્લાયન્ટ માટે જે ગાડી અને કોર્પોરેટ ગેટ પાસ મૂકાવ્યા છે, એનો ઉપયોગ બીજા નામે કરાવી રહ્યા છે. તમે હમણાં સુરક્ષા ડેસ્ક પર કહી શકો?”
એટલું સાંભળતાં હેતલભાભી વળી. “તને હદ ખબર છે? આ સગાઈનું કામ છે, ઓફિસનો હુકમ નહીં.”
મિતાલીએ ફોન કાન પર જ રાખ્યો. એની આંખ હેતલભાભીના ચહેરા પર નહોતી; સીધી બૂથની અંદર બેઠેલા સુરક્ષા અધિકારી પર હતી, જે હવે ઉભો થઈ ગયો હતો. અંદર કોરિડોરની ટ્યુબલાઇટનો ધીમો ઘુંઘાટ અને પાર્કિંગમાં ફરતા એકઝોસ્ટનો ગરમ શ્વાસ ભળી જતા હતા.
પાંચ સેકંડ. સાત. પછી સુરક્ષા અધિકારીએ પોતાના લેન્ડલાઇન પર “જી સર” કહીને સીધું દરવાજું ખોલ્યું. એ બહાર આવ્યો, રમેશને હાથ ઉંચકીને અટકાવ્યો. ઇનોવાની આગળની ચળવળ અડધી રહી ગઈ. પાછળની બીજી કાળી ગાડી, જે અત્યાર સુધી સર્વિસ બેએ પાસે ઉભી હતી, એકદમ જીવંત થઈ. “કોર્પોરેટ પાસવાળી ગાડી લેન બેમાં લો,” અધિકારીએ કહ્યું. “આ લેન હમણાંથી માત્ર મિતાલીબેનના નિર્દેશ પર છોડાશે. બાકીના મુસાફરો રાહ જુએ.”
વાત સમજાતાં જ શરીરો ખસ્યા. હોટેલ સ્ટાફે હેતલભાભીને સૌજન્યથી પણ ઠપકાવતું હાથ બતાવી કહ્યું, “મેડમ, કૃપા કરીને પીળી લાઇનની બહાર.” રમેશ ઇનોવામાંથી અચકાતો ઊતર્યો; બીજી ગાડીનો ડ્રાઇવર દોડીને આવ્યો. જયદીપનો હાથ દરવાજાની હેન્ડલ પર જ રહી ગયો. કાકા બેઠા બેઠા અટવાઈ ગયા—કાર આગળ ન જઈ શકે, પાછળથી બીજી ગાડી લેનમાં આવી ગઈ.
હેતલભાભીનો રંગ એક પળમાં બદલાયો. “આ શું નાટક છે? એ ગાડી અમે બુક કરાવી છે.”
સુરક્ષા અધિકારીએ પહેરવેશની કડકાઈ સાથે કહ્યું, “બુકિંગ નહીં, પાસ નિયંત્રણ. કંપની ખાતેથી મંજૂરી આવી છે. મિતાલીબેન કહેશે એ ક્રમ.”
આ પહેલી ચીર હતી, અને બધાએ જોઈ. હમણાં સુધી હેતલભાભી જે હાથથી લોકોને ગોઠવી રહી હતી, એ જ હાથ હવે પર્સની પટ્ટી પકડીને કઠણ થઈ ગયો. સ્ટાફના બે છોકરાઓમાંનો એક, જેણે થોડું પહેલાં મિતાલીને અટકાવેલી નજરથી જોયું હતું, હવે બીજી ગાડીનો દરવાજો ખોલીને એની તરફ વળ્યો.
જયદીપ તાત્કાલિક નીચે ઊતર્યો. “મિતાલી, યાર, તું personally લઈ ગઈ. ભાભીને સમજ નથી કંપનીના નિયમોની.” એ નજીક આવવા લાગ્યો. એની વાણી નરમ હતી, પણ એની અંદર ગભરાટનો પાતળો કંપ હતો; જેમનો હુકમ ચાલતો હતો, તેઓ જ હવે ક્રમ પૂછતા હતા.
મિતાલીએ એક જ પગલું પાછળ લીધું. નજીક આવવા માટે નહીં—ગેટ ડેસ્ક પાસે પડેલા પ્લાસ્ટિક સ્ટેન્ડ પરથી લાલ પટ્ટાવાળો ગેટ પાસ ઉપાડવા માટે. સ્ટેન્ડની નીચે સવારથી પરત ન કરેલી એક જૂની કીકાર્ડ પણ પડેલી હતી; કોઈએ મોડે મૂકી ગયેલી. મિતાલીએ ગેટ પાસ આંગળી વચ્ચે પકડી લીધો. “રમેશ,” એણે કહ્યું, “ક્લાયન્ટની ફાઇલ અને નિલો સુટકેસ કઈ ગાડીમાં છે?”
“મેડમ, કાળી સેડાનમાં.”
“બરાબર. એ ગાડી લેન બેમાં જ રહેશે.”
હેતલભાભી તીખી થઈ. “એક સુટકેસ માટે આખું પરિવાર ઊભું રાખશે? મિતાલી, સમજદારી રાખ. લોકો જોઈ રહ્યા છે.”
“હા,” મિતાલીએ શાંત અવાજે કહ્યું, “લોકો જોઈ રહ્યા છે.”
કાકા હવે કારમાંથી ઉતરી ગયા; ઘૂંટણ સીધા કરતાં હતાં. “બેટા, જે થવાનું હોય એ ઘેર જઈને પણ નક્કી થાય. આ રીતે બાહર—” વાક્ય અધૂરું રહી ગયું, કારણ કે સુરક્ષા અધિકારીએ બેરિયર આગળ ચેઇન ખેંચી બંધ કરી. ચકડોળ જેવી ટકોર સાથે લેન સીલ થઈ ગઈ. અંદર માત્ર મિતાલી, કાળી સેડાન, અને ક્લાયન્ટનો સામાન.
જયદીપે હવે પહેલી વાર સીધું પૂછ્યું, “તારે શું જોઈએ છે?”
એ જ પ્રશ્ન, જે આખી સાંજે કોઈએ પૂછ્યો નહોતો. મિતાલીએ એની તરફ જોયું. “હવે?” એણે કહ્યું. “હવે મને માત્ર જવાની ક્રમ ગોઠવવો છે.”
ફોન ફરી કંપ્યો. શાહ સાહેબનો મેસેજ: ‘પાસ ટ્રાન્સફર તમારી સત્તામાં. ક્લાયન્ટ સામાન, પછી મંજૂર મુસાફર.’ મિતાલીએ સ્ક્રીનનો તેજ ઓછો કર્યો; ચમક ફરી હથેળીમાં ગળી ગઈ. એણે સુરક્ષા અધિકારીને ફોન દેખાડ્યો નહીં. ફક્ત કહ્યું, “મૌખિક ખાતરી મળી ગઈ.”
હેતલભાભી હવે ગોડડી વાળતી વિનંતિ પર આવી. “ચાલ, હું બેઠી નથી. પહેલા કાકાને મૂકી દે. પછી આપણે વાત કરી લઈએ.” થોડાં પહેલાં જે સ્ત્રી ગેટ પાસે નામ લખાવડાવી રહી હતી, એ જ હવે ‘આપણે’ કહેતી હતી. પણ બેરિયર બંધ હતો, અને કી હવે એની પાસે નહોતી.
મિતાલીએ બીજી ગાડીના ડ્રાઇવરનું નામ પ્લેટ પરથી વાંચ્યું. “ઇમ્તિયાઝ, તમે તૈયાર રહો. કાકા અને બા માટે પછી હોટેલ ડેસ્ક અલગ ગાડી છોડશે. એની નોંધ સુરક્ષા પાસે થઈ જાય.” એણે સુરક્ષા અધિકારી તરફ જોઈને ઉમેર્યું, “આ લેનમાં અત્યારે ફક્ત એક જ નીકળશે.”
“કોણ?” જયદીપનો અવાજ ખખડાઈ ગયો.
મિતાલી સીધી સેડાન પાસે ગઈ. પાછળનો દરવાજો ખુલે ત્યારે ઠંડી હવા બહાર આવી; અંદર નિલો સુટકેસ અને ફાઇલ હતી. એણે ફાઇલ આગળની સીટ પર મૂકી, પોતે પાછળ બેસી નહીં. દરવાજો બંધ કરીને રમેશને કહ્યું, “તમે નથી. ઇમ્તિયાઝ ચલાવશે. રમેશ, ઇનોવા પાછી પાર્કિંગ બેએ મૂકો. આજની છોડપત્રમાં તમારું નામ નથી.”
રમેશનું ચહેરું ઢળી પડ્યું; જે માણસ થોડાં મિનિટ પહેલાં એને જોઈ ન શક્યો હોય એમ બેઠો હતો, એ હવે ચાવી પાછી સોંપતો ઊભો રહ્યો. હેતલભાભીએ તરત ઝૂકી કહ્યું, “એ ડ્રાઇવર અમારો ઓળખીતો છે. કેમ કાઢી રહી છે?”
“કાર પરનો અધિકાર ઓળખાણથી નથી ચાલતો,” મિતાલી બોલી. “પાસથી ચાલે.”
સુરક્ષા અધિકારીએ સ્કેનર આગળ કર્યો. આ પળે બધું અચાનક સ્પષ્ટ થઈ ગયું—કોણ અંદર, કોણ બહાર. મિતાલીનો હાથ સ્થિર હતો. જયદીપ એક પગ લાઇનની અંદર મૂકવા ગયો, તો સુરક્ષાએ ખભા આગળ કરીને તેને અટકાવ્યો. હેતલભાભીનો અવાજ હવે પાતળો થયો. “જયદીપ તો સાથે જશે.”
મિતાલીએ એ તરફ જોયું પણ નહીં. “ના. આજે નહીં.”
એક શ્વાસ જેટલું વિરામ. કાકાએ મોં ખોલ્યું, પણ શબ્દ બહાર આવ્યા નહીં. પાર્કિંગના ઉપરના માળેથી કોઈએ ટ્રોલી ધકેલતાં ધાતુનો ઘસારો થયો; નીચે આ લેનમાં માત્ર સ્કેનરની ટૂંકી બીપ સાંભળાઈ.
મિતાલીએ ગેટ પાસ સ્કેનર પર ટેકાવ્યો. લીલું દીવડું બળ્યું. એણે સ્પષ્ટ અવાજે કહ્યું, “લેન બે—ક્લાયન્ટ સામાન અને હું. બાકી બધાં બહાર રાહ જુએ.” પછી એણે ઇમ્તિયાઝને ચાવી આપી, પોતાના હાથમાં ગેટ પાસ જ રાખ્યો, અને બેરિયર તેની ગાડી માટે ઊંચો થવા લાગ્યો.