Kujerar umarni ta dawo gare ni
Motar farko ta ja da baya har ta kusa goge bakin rumfar karɓa, keken ɗaukar kaya uku suna cunkushe a ƙofa ta biyu, sai Aisha ta ɗaga murya da sauri, “A buɗe bay uku, a saki wannan farin pallet ɗin daga hagu—” amma Malam Rabi’u ya katse ta da tafin hannu kamar yana tura yaro daga wajen manya.
“Ke tsaya gefe,” ya ce yana zaune kan ƙaramin kujerar dispatch ɗin da ba tasa ba. Lanyard ɗin Aisha da ya tsufa ya lanƙwashe a kirjinta, amma makullan manyan ƙofofi suna a hannunsa. Kan ƙaramin counter ɗin da ke gaban kujera, akwai takardun loading, biro biyu, kofin shayi mai bushewa a baki, da wayarsa da take walƙiya da saƙonnin traders. “Yau ba ke ke jagorantar layi ba. Alhaji Sani ya san ni. Ni zan tsaya a nan.”
Aisha ta kalli layin motoci da ke ƙara tsawo har zuwa bakin bango, inda karar kasuwar Kano ke shiga cikin ɗan buɗaɗɗen ƙofa kamar ƙura. Duhu yana sauka, generator yana tari yana dawowa. A irin wannan lokacin ne kuskure ke cin kuɗin mutane. Jakar audugar daga Zinder na jinkiri, tumatir daga Kura na dumama a cikin motar sanyi, kuma idan aka rasa wannan saukar kafin isha’i, gobe da safe labari ya riga ya zagaya gidaje. Ba kasuwanci kaɗai ba ne; fuska ce.
Ta matsa kusa da kujerar. “Malam, truck na Accra ba ya shigowa ta ƙofa ɗaya. Tsayin sa ya fi. Ka sauya layin nan kafin ya kulle duka.”
Ya gyara hularsa, ya ɗaga murya domin masu keken hannu su ji. “Na ce ke tsaya. Binta, kar ki saurare ta. A fitar da bay ɗaya. Wannan mata ta saba da tsohon tsari ne kawai.”
Binta ta tsaya tsakanin umarni biyu, hannunta kan trolley. Aisha ba ta sake maimaita kanta ba. Ta miƙa hannu ta ɗauki takardar jerin shigowa daga gefen counter, ta duba sau ɗaya, ta juya ta ce wa Binta cikin sanyi, “Ki fitar da pallet ɗin kayan roba daga ƙofa biyu ki ajiye shi a layin gefe. Idan ba haka ba, axle ɗin motar Accra zai makale.”
Wannan shi ne ƙaramin ramuka na farko a bangon da Rabi’u ya gina. Binta ta yi kamar ba ta ji Malam Rabi’u ba; ta ja trolley ɗin daga ƙofa biyu. Karar ƙarfe ta yi. Masu kaya biyu suka bi ta ba tare da sun nemi izini daga kujerar ba. Rabi’u ya juyo da sauri, fuskar sa ta ƙi ɗaukar zafin da ke tashi daga bay ɗin.
“Wa ya ce ku motsa?” ya tsawa.
“Ni na ce,” Aisha ta amsa. “Ko kuma ka bari motar ta makale a bakin ƙofa.”
A nan ne Umar mai gadi ya ƙaraso daga ƙofar waje, hular sa cike da ƙura, yana duba layin da ya kai bakin titi. “Malam,” ya ce wa Rabi’u, “’yan achaba suna ta ƙorafi. Traders suna tambaya ko ana karɓa ko a mayar da kaya wani wuri.”
Rabi’u ya ɗaga wayarsa yana nuna kamar shi kaɗai ne yake magance komai. “A ce su yi haƙuri. Ina kula.”
Sai ya ba da umarni mafi muni. “A saki motar tumatir ta shiga bay ɗaya yanzu.”
Aisha ta juya masa kai tsaye. “Kar ka yi haka.”
“Me ya sa?”
“Saboda motar tumatir ta baya kankanta. Idan ka saka ta can kafin a fitar da sacks ɗin gero, za ka toshe juyawar Accra ɗin. Za a kulle ƙofa ɗaya da biyu gaba ɗaya.”
Ya yi murmushin raini da ake yi idan mutum yana son a ga cewa ya fi ka matsayi. “Kin san dalilin da ya sa ba a ba mata kujera a gaban maza? Saboda magana ba aiki ba ne.”
Sai ya daga hannu. “Shiga!”
Direban tumatir ya yi biyayya. Motar ta doshi bay ɗaya. Sekondi kaɗan suka isa. Tayarta ta baya ta ci kan katakon karkacewa, ta yi wani karkacewa, sai ta tsaya a kusurwa daidai yadda Aisha ta faɗa. Ƙofar ɗaya ta cika. Bay biyu ya riga ya toshe da pallet ɗin da bai fita da wuri ba. Motar Accra da ke ɗauke da kayan ƙima ta tsaya a waje tana hura hayaki, ba ta iya shiga, ba ta iya juyawa. Keken kaya suka yi cunkoso kamar tumaki a rijiyar ruwa.
Karar mutane ta canja yanayi. Ba hayaniya ce ta aiki ba; hayaniyar asara ce. Wani trader ya fito daga gefen motar ya danna waya ya ce, “Wallahi idan ba a sauke min yau ba, zan kira Alhaji.” Wani dattijo a babbar riga, Alhaji Sani kansa, ya bayyana daga cikin duhun hanya yana kallon yadda layi ya lalace. Haka kuma wayar Aisha ta yi tsink, saƙon kanwar uwarta: Inna ta ce yau ma za ki dawo dare? A unguwa an riga an tambaya. Ta kashe allon ba tare da amsa ba.
Rabi’u ya ji nauyin idanuwa a bayansa, amma ya ƙi barin kujera. “Ku ja tumatir ɗin baya! Ku buɗe wuri!”
Direban ya fito yana ɗaga hannu. “Ba zai yi ba, an makale. Sai an saki ƙofa uku.”
“Makullin ƙofa uku na ina?” Umar ya tambaya.
Babu wanda bai san amsar ba. A hannun Rabi’u suke.
Aisha ta sa takardun a kan counter daidai, ba tare da tashin hankali a fuska ba. “Ka rasa minti goma sha biyu. Idan ka buɗe ƙofa uku yanzu, za a fitar da roba daga biyu, a ja tumatir rabin kafa baya, sai Accra ta shiga a siffar L. Idan ka sake tsayawa kana magana, za ka kwana a nan.”
Rabi’u ya matse makullan a tafinsa. Yana son ya nace saboda idanuwa suna kansa. Amma Alhaji Sani ya matsa kusa, ba da faɗa ba, sai dai da irin muryar da ke sa mutum ya tuna wane gida yake so ya burge. “Rabi’u,” ya ce, “wannan ba lokacin nuna kusanci ba ne. Kaya na ciki akwai na surukina daga Zinder. Idan ya lalace, ba kai kaɗai za a tambaya ba.”
Fuskar Rabi’u ta yi rauni a gefe ɗaya. Ya kalli Aisha kamar yana neman wata hanya ta ci gaba da riƙe iko duk da bayyananniyar asara da ya jawo. A lokacin ne motar Accra ta yi tsalle ta kashe saboda zafi. Direban ya buɗe ƙofa ya sauko yana zagi. Hayakin ya tashi a tsakiyar layi.
“Makullan!” Umar ya yi kira.
Rabi’u ya taka zuwa gaban Aisha da sauri, kamar wanda yake ba da abu amma yana son a manta cewa an kwace daga hannunsa. Ya damƙa zoben manyan makullan da takardun saki a ƙirjinta kusan da duka. “Ki yi to,” ya ce cikin murya mai ƙarfi da ta riga ta fashe. “Amma kada ki ɓata min suna.”
Aisha ta karɓa kai tsaye. Zoben ƙarfen ya buga wuyan lanyard ɗinta, ya yi ƙara mai nauyi. Witness duk sun gani. Ba ta ce komai ba. Ta juya daga gare shi, ta taka zuwa layin dock kamar kujerar dispatch da makullan su ne asalin jikinta.
“Binta, dawo da ma’aikata biyu daga bay huɗu.” Ta nuna da takarda. “Kai, mai forklift, ɗaga roba daga ƙofa biyu kiɗan kaɗan kawai, ba sama ba. Umar, ka sa a rufe hanyar achaba ta gefe, kada kowa ya yi cunkoso anan. Direban tumatir, ka hau mota. Idan na ce yanzu, ka ja baya rabin tayar ka tsaya. Ba fiye da haka ba.”
Mutane suka motsa kafin Rabi’u ya buɗe baki. Wannan ne ya fi dukan zagi masa zafi. Muryarta ce ake bi. Ta buɗe ƙofa uku da kanta; ƙarfen ya yi ƙwalla, iska mai dumi daga ciki ta fito da ƙanshin buhu da mai. Ta ɗaga hannu sau ɗaya ga direban tumatir. “Yanzu.” Motar ta ja da baya rabin kafa kamar yadda ta ce. “Tsaya.” Ta juyo wa forklift. “Saka roba gefe. Cire wa Accra wuya.”
Rabi’u ya yi ƙoƙarin shiga cikin layin umarni. “A’a, a fara gero—”
Aisha ba ta kalle shi ba. “Umar, ka tsayar da shi a bayan layin rawaya. Wanda ba shi da makulli ba ya shiga control line.”
Umar ya ɗan yi jinkiri kamar yana auna shekaru da matsayin mutanen biyu. Sai ya miƙa hannu ga Rabi’u cikin ladabi mai kaifi. “Malam, don Allah ku tsaya can.”
A nan ne ƙarar mutanen bay ɗin ta sake canjawa. Ba hayaniyar asara ba ce yanzu; hayaniyar aiki ce da ya samu maigida. Rabi’u ya tsaya a wajen layin rawaya, hannunsa babu komai. Aisha ta koma kan ƙaramin kujerar dispatch, ta tura kofin shayin bushewar daga gefen counter, ta shimfiɗa takardun loading, ta goge gumi da bayan wuyanta, sannan ta fara saki jerin motoci bisa abin da yake motsa hanya, ba bisa wanda ya fi surutu ba.
“Bay biyu bayan Accra. Gero ya jira. Tumatir a sauke rabi a uku, rabi a huɗu idan ya shiga. Binta, ki rubuta sabon lokaci. Duk wanda ya yi ƙorafi a ce ya zo nan, ba a bakin ƙofa ba.”
Karar trolley ta yi ta tsallakewa. Forklift ya shige ya fito. Wani pallet ya ɗan karkata; Aisha ta sauko daga kujera ta daidaita shi da hannunta kafin ya zube. Rabi’u ya ce daga baya, “Wannan ba tsari ba ne—”
Sai wani buhun gero uku suka karye daga wata tsohuwar ɗora saboda jinkirin da aka yi da farko. Hatsi ya zube a ƙasa, mutane suka yi tsalle baya. Visible damage ya fito fili. Aisha ta nuna nan take. “A share gefen hagu kawai! Kada ku rufe hanya. Kai, ka kawo sabuwar jaka.” Ta sake komawa kujerar, ta ci gaba da ba da umarni kamar zubar hatsin ma wani abu ne kawai da za a haɗiye a cikin gudun aiki.
Daga waje, direban Accra ya fara ƙoƙarin sake kunna motarsa. Injin ya yi kara ya kasa. “Batir ya mutu!” ya yi kira.
Wannan shi ne nauyin ƙarshe. A cikin motar akwai kayan lantarki masu tsada, wadanda traders uku suka haɗa kuɗi suka shigo da su. Idan ba a sauke ba kafin a rufe wasu hanyoyin dare, za su kwana a layi da zafi da sata a kansu. Kuma ƙofa uku, wadda Aisha ta buɗe, ita ce kaɗai za ta iya karɓar wannan tsayi idan aka daidaita komai da sakan.
Rabi’u ya yi ɗan motsi kamar zai karɓi yanayin ya koma nasa. “A tura ta daga gaba! Ku sa maza huɗu—”
Aisha ta yanke umarninsa da nata. “Kar a tura daga gaba. Za ta kulle duka.” Ta ɗauki ƙaramin rediyon cikin drawer na counter, ta danna. “Generator team, ku kawo booster yanzu zuwa bay uku. Ba a kashe komai a layin nan. Binta, ki kwashe tumatir ɗin da ke bakin juyawa. Umar, ka buɗe corridor ɗin da ke bayan rumfa. Motar Accra za ta shigo a baya ta nan.”
Ta miƙe daga kujerar ta tsaya daidai bakin layin, makullan suna a hannunta kamar alamar ikon wucewa. Ta nuna wa direban inda zai juyo da bayan mota in an kunna. “Idan na daga hannu biyu, ka tsaya. Idan na nuna ƙasa, ka zo a hankali. Kada ka kalli kowa sai ni.”
Boostar ta iso da karar jan kebul a siminti. Aisha ta durƙusa kusa da bonet ɗin motar, ba don gyara injin ba, sai don ta tabbatar an haɗa daidai kuma ba a ɓata wani minti ba. Ta tashi, ta buɗe ƙofa uku gaba ɗaya, ta juya wa masu keken kaya. “Duk pallet mai launin shuɗi a bangaren dama! Ku bar min tsakiyar layi. Yanzu za mu ci wannan mota.”
Injin ya kama da ƙarfi. Hayaki ya fesa. Direban ya kallota ta taga. Ta ɗaga hannu ɗaya, biyu, sannan ta yi alamar shiga. Motar ta fara motsi baya cikin corridor ɗin da ta buɗe. Tayar ta kusa goge katanga; Aisha ta buga gefen jikin motar sau ɗaya. “Dama kaɗan. Tsaya. Yanzu hagu. Zo.”
Rabi’u ya yi ƙoƙarin kutsawa ya nuna wata alama ta daban. Direban bai kalle shi ba. Ya bi muryarta. Wannan ne ainihin juyawar iko: ba wa’azi ba, ba yabo ba, amma babban truck mai kaya mai tsada yana sauraron ita kaɗai.
Tayar baya ta wuce bakin ƙofar uku milimita kaɗan. Pallet ɗin roba da ta sa aka cire tun farko ya ba da isashen sarari. Motar ta shige daidai. Aisha ta daka tsawa, “Tsaya!” Aka tsaya. “Saki brake. Fara sauke daga bayanta yanzu. Ba a taɓa gefen hagu ba tukuna.”
Ma’aikata suka shiga kamar ruwa ya samu hanyar sa. Keken kaya ya shiga ciki, na biyu ya fito da cartons na farko. Trader ɗin da ke waya ya katse kiran nasa saboda ya ga kaya sun fara sauka. Alhaji Sani ya matsa gefe kawai domin kada ya hana hanya. Rabi’u ya tsaya a wajen layin rawaya, numfashinsa ya zama ba shi da wuri a cikin aikin.
Aisha ta zauna kan kujerar dispatch ɗin da yake riƙe da ita tun farko, ta zana sabon saki a jerin takardu, ta cire sunan Rabi’u daga layin active roster na wannan shift, ta rubuta nata a sama cikin sauri, ba tare da ta ɗaga ido ba. Sai ta miƙa wa Umar ƙaramin katin shiga da Rabi’u ya saba ratayawa a gaban console. “Wannan ya tsaya a drawer. Daga yanzu sai na bayar idan akwai buƙata.”
Bayan cart na uku ya fito daga motar Accra, bay ɗin ya riga ya koma cikin numfashi ɗaya, muryarta tana yawo sama da ƙarfen da tayoyi. Aisha ta tashi daga kujerar, ta tattara zoben manyan makullan daga gefen takardu, ta taka zuwa ƙaramin akwatin makulli da ke bangon bay ɗin. Ta saka su cikin kugin da ya dace, ta tura ƙofar akwatin, makullan suka yi ƙara sau ɗaya, sannan suka yi shiru.