Mun tsaya a bakin gibi #2

Bilkisu ta zare jakar takardu daga hannun Aisha tana cewa, “Ki kai tea kawai. Lissafin jigilar nan ni zan kai wa Malam Sadiq.” Takardun suka yi ƙarar busasshen nade a tsakanin yatsunsu, kamar ana murɗe ƙoƙarin da ta yi tun asubahin yau. Aisha ta tsaya da akwatin abincinta da ya huce a gefen teburin accounting, hannunta yana da nauyin gajiya har bantsin hannun rigarta ya yi ƙyalle-ƙyalle. Wannan lissafi ita ta yi; ita ta bi masu mota a waya; ita ta gyara kuskuren kuɗin tura kaya zuwa Zinder. Amma a gaban ma’aikata da yaran gidan, Bilkisu ta ɗauke shi kamar tana ɗaukar kofin ruwa daga yarinya.

“Me ya sa?” Aisha ta tambaya a taƙaice.

Bilkisu ta ɗan ɗaga gira. “Saboda ni ce ’yar gidan. Kuma ba kowa ne ake bari ya shiga ofishin sama ba.” Ta juya da takardun, takalmin ta na bugun tayal cikin izza. Yusuf, ɗan ƙaramar ma’ajiya, ya kau da ido kamar bai ji ba.

Aisha ta ɗauki tray ɗin tea domin kada hannunta ya yi abin da bai dace ba. Da ta isa ƙofar ofishin sama, Bilkisu tana ciki tana karanta sakamakon aikin da murya mai sanyi, kamar ita ce ta kwana a kan jadawalin jigila. Malam Sadiq yana tsaye kusa da shelf ɗin files, dogo, a nutsuwarsa ta malamci, amma idanunsa sun tsaya kan rubutun da ke saman takardar. Ba kan Bilkisu ba. Kan rubutun Aisha.

“Ki ajiye tea a nan,” Bilkisu ta ce ba tare da kallo ba.

Aisha ta sa tray ɗin a gefen ƙofa. Yayin da take ja da baya, kofin ya kusan zamewa saboda teburin ya cika da files. Hannunta ya miƙe don tsayar da shi; a lokaci guda hannun Sadiq ya sauko daga can sama. Ba su taɓa juna ba. Tsakaninsu saura kamar faɗin zobe ɗaya ne kawai. Ya tsaya kafin layin ya karya, ya kamo kofin daga sama, ya ce cikin murya madaidaiciya, “Lissafin nan wa ya gyara farashin Zinder?”

Bilkisu ta yi saurin cewa, “Mun duba tare.”

“Na tambayi wa ya gyara.” Idanunsa sun koma kan Aisha, sai kuma suka kau nan take kamar yana gyara wani abu a zuciyarsa. “Ki kai min original ɗin da ke ƙasa.”

Bilkisu ta ɗan buɗe baki. “Ai wannan—”

“Original,” ya maimaita.

Aisha ta ji kamar an buɗe ƙaramar kafa a bangon da aka yi mata. Ba yabo ba ne. Ba ta’aziyya ba ce. Amma ya gani.

A ƙasa, janareta ya yi kara ya ɗauke hasken da ya yi rawa a cikin shagon. Yayin da sauran ma’aikata ke ta faman ɗaukar kaya zuwa bayan kanti, Yusuf ya zo da saƙo: “Malam ya ce ki hau da ledger ɗin tsoho. Ke kaɗai. Yanzu.” Ya faɗi “ke kaɗai” a hankali, kamar kalma ce mai zafi.

Ofishin sama ba wurin da ake kiran ta ita kaɗai ba ne. Akwai dokar da ba a rubuta ba a cikin gidan Alhaji Rabi’u: ’ya’yan gida na shiga ba tare da ƙwanƙwasa ba; ’yan aiki su tsaya a ƙofa. Aisha ta share tafin hannunta a gefen hijabi sannan ta hau. A ƙofar, ta tsaya. Sadiq bai zauna ba; yana tsaye kusa da taga mai kallon hanyar kasuwa, inda ƙura da sautin keke napep ke tashi daga Kano road.

“Rufe ƙofar, amma kada ki kulle,” ya ce.

Ta yi yadda ya ce. Ƙofar ta ragu a buɗe kaɗan, wuri mai isa a iya ji idan wani ya zo. A kan teburinsa akwai original ɗin da Bilkisu ta kai, an yi gyaran ja a kan layin izinin kuɗi. Ya juya takardar ya nuna mata. “Sunan da ke ƙasa kin sa naki ne a wurin da ya dace. Bilkisu ta goge ta saka nata.”

Aisha ta kalli layin. An murɗe rubutunta da biro mai baƙi. Kirjinta ya yi zafi, amma fuskarta ta tsaya.

“Idan na mayar, za su ce kina son fitowa fili,” ya ce. “Idan na bar shi, za a ci gaba da cin aikinki.”

“Ni ban nemi komai ba,” ta faɗa.

“Na sani.” Ya ɗan matsa takardar gare ta, ba sosai ba. “Daga yau, ledger na jigilar Accra da Zinder zai dinga kwana a nan sama. Makullin drawer ɗin nan za ki riƙa ɗauka da safe daga Yusuf, ki mayar da magariba. Ba wani zai taɓa canjin kafin ni.”

Wannan ya fi magana girma. Ofishin sama, drawer mai maɓalli, access ɗin da ba a ba kowa ba. Hatta Bilkisu kan shiga ta buɗe ba tare da izini ba. Aisha ta ɗago ido. Akwai tazara tsakaninsu, teburin na tsakanin su, amma ya yi abin da bai kamata ya yi a sauƙaƙe ba.

“Idan Umma Rabi ta ji fa?” ta tambaya.

“Za ta ji abin da ya shafi lissafi.” Murya tasa ba ta canza ba, amma yatsansa ya tsaya a gefen maɓallin kamar ya san nauyin abin da yake miƙa mata. “Ki ɗauka idan kina son a daina goge ki kamar ba ki yi aiki ba.”

Ta miƙa hannu. Ya ajiye maɓallin kan teburin, ba cikin tafinta ba. Haka ya kamata. Duk da haka zuciyarta ta yi wata irin bugawa mai muni saboda wannan ƙaramin tanadi.

Da rana biyu, rikicin ya ɓalle a fili. Wani customer daga Accra ya zo da zafin rai saboda motarsa ba ta fito ba duk da an karɓi kuɗi. A gaban counter, Alhaji Rabi’u, Bilkisu, Yusuf, masu ɗora kaya da ma wasu ’yan kasuwa daga kusa suka tsaya. Bilkisu ta ɗaga murya, “Aisha ce ke riƙe da ledger yanzu. Ita ce ta jinkirta fitar mota.”

Hannu da idanu suka koma kanta. Aisha ta ji dumin kunyata ya hawa fuskarta, amma ta janye drawer ta fitar da ledger cikin sauri. “An canja ranar tashi ne jiya da daddare bayan isha’i. Na sa rubutu a nan.”

Bilkisu ta katse ta. “Me ya sa ke za ki san abin da ake yi bayan isha’i?”

Wannan tambayar ba ta shafi trade kaɗai ba. Ta shiga cikin wani abu da mutane ke shaƙa kafin su yi magana. Umma Rabi, wadda ta zo ɗauko kuɗin adashe, ta kife baki.

Sadiq ya sauko daga ofis ɗin sama ba tare da hanzari ba. Ya ɗauki ledger daga hannun Aisha, ya buɗe inda ta nuna, sannan ya danna yatsa a kan wani layi. “Canjin ranar ya fito ne daga wayar Bilkisu. Amma signature da ya amince da sabon loading bai cika ba, shi ya sa ba a fitar da mota. Wannan kuskure ba na Aisha ba ne.”

Bilkisu ta yi ja da baya. “Ai na ce wa Yusuf—”

“Ki daina cewa wa mutane.” Ya juya ledger ya nuna jama’a. “Daga yau, wanda bai sa cikkaken sa hannu ba, ba za a ɗora motarsa ba. Kuma wanda yake so ya yi magana kan wannan process, zai yi da Aisha idan batun lissafi ne.”

Kalmar ta faɗi a gaban kowa. Ba daɗi ba ne, ba taushi ba ne. Amma kamar ya ja kujerar da aka zare mata ya mayar. Alhaji Rabi’u ya yi gyaran murya, customer ya daina hargowa ya koma neman mafita, Yusuf ya karɓi takardar daga hannun Aisha da girmamawa fiye da da. Amma abin ya fito fili fiye da yadda ya kamata. Umma Rabi ta kalli Aisha daga kai har ƙafa, kamar tana lissafa tazara.

Da yamma, a gidan iyali da ke bayan shagon, Umma Rabi ta hana ta komawa ofishin sama kai tsaye. “Daga gobe,” ta ce tana zaune kan tabarma tana ware gyada, “idan akwai abin kaiwa sama sai Yusuf ko wata mace tare da ke. Ba za ki dinga yawo ke kaɗai tsakanin bene-bene ba. Mutane na gani. Sallah biyar ba ta hana harshe yawo ba.”

Aisha ta ce, “Ni aikin da aka ba ni nake yi.”

“Ki yi shi a mutunci.” Umma ta ɗago da idanu masu kaifi. “Malam Sadiq ba saurayin kowa ba ne a nan. Shi amanar gida ne. Ke kuma yarinya ce da take cin abincinmu.”

Aisha ta ji maganar kamar an zuba ƙura a bakinta. Yarinyar da take cin abincinmu. Ba mutumin da ya ɗora kasuwarsu a cikin tsari ba. Ba wadda ta san customer fiye da Bilkisu ba. Sai dai ta ce, “To, Umma.”

Takunkumin ya tsananta nan take. Idan ta je masallaci kusa da gida, Bilkisu ko wata ƙanwa sai ta biyo ta. Idan akwai files zuwa sama, Yusuf ne zai ɗauka. Aisha ta zauna ƙasa da counter tana aiki, gajiyar dare tana taruwa a kafadunta. Akwatin abincin da ta kawo da safe yana yawo da ita har la’asar, abincin cikinsa ya yi sanyi ya yi tauri. Duk da haka, duk lokacin da Sadiq ya sauko ya tsaya kan wani lissafi, sai ya tsaya a nisan da ya dace, ya yi magana kai tsaye da ita game da work kawai, kamar yana tsare wani layi da ake son ya rufta. Wannan nisan ne ya fi mata ciwo fiye da kusanci.

Satin bai cika ba sai matsala ta zo daga inda ba su zata ba. Da dare bayan sallar isha’i, janareta ya mutu. Cikakken duhu ya rufe baya da ma’ajiyar kaya, sannan wayar Yusuf ta kawo saƙo daga direban mota: customer na Accra ya turo mobile money, amma voucher ɗin tabbatarwa yana cikin drawer na sama; idan ba a tabbatar yanzu ba, motar safe za ta tashi ba tare da kayansu ba. Alhaji Rabi’u yana masallaci, Bilkisu ta je wani biki, Yusuf kuma ya ce yana tsoron buɗe ofishin sama ba tare da Sadiq ba.

Sadiq ya fito daga gefen ma’ajiyar da fitilar waya a hannu. “Ina maɓallin?”

Aisha ta kamo maɓallin daga jakar ta. Umma Rabi, daga tsakar gida, ta yi saurin cewa, “Yusuf zai raka ta.”

Yusuf ya dubi duhun bayan shago inda igiyoyin kaya da matakala ke shiga. “Na je na kashe motar ɗauko kaya a gate,” ya ce cikin ruɗani.

Babu lokacin taƙaddama. Sadiq ya ce, “Ku tsaya a nan. Muna buƙatar voucher ɗin kawai.” Ya juya ya nufi ƙaramar hanyar baya wadda take kaiwa service stair, ba babban matakalar gaban shago ba. Hanyar nan ita ce mafi kusa, mafi duhu, mafi rashin dacewa.

Aisha ta bi saboda motar safe za ta tafi. Numfashinta na ji a cikin zafi da ƙanshin diesel. A bangon bakin corridor akwai ƙaramin madubi na tsohon lift ɗin da ba ya aiki; tabon goge-goge da yatsun mutane ya cika cikinsa. Da fitilar wayar Sadiq ta wuce, ta hango kanta a wannan madubin da ya yi duhu—fuskar gajiya, hijabi da ya ɗan zame a gefe, da idanu biyu da suka gaji da a ci aikinsu a ce ba nasu ba ne.

Sun isa ƙasan matakalar baya. Kunkuntar wuri ne, siminti ya dinga tara sanyi ko da zafi na waje. Sadiq ya fara hawa, ita kuma a baya, ba kusa ba, ba nesa sosai ba. Sama, ya buɗe ƙofar ofis ɗin, ya shiga ya samo voucher da files, amma kafin ya fito wata ƙarar waya ta taso daga ƙasa: customer ɗin yana neman a duba lambar reference yanzu-yanzu. Hakan ya sa Sadiq ya tsaya a landing ya duba takarda a hasken waya, ita kuma ta tsaya ƙasa da shi kan mataki na gaba.

“Lambar ƙarshe bakwai ce ko ɗaya?” ya tambaya.

Aisha ta duba saƙon a wayarta. Siginar na rawa. “Bakwai... a’a, tsaya.” Ta ɗaga wayar sama don haske ya kama. A wannan ƙaramin wuri, ƙamshin takarda da diesel da gajiyar yini suka matse su kamar wani sirri. Daga ƙasa ana iya jin Umma Rabi tana ta magana da wani, amma ba a iya gane kalmomin. Sun keɓe ne, ba da niyya ba, a wurin da bai kamata ya ba su irin wannan nisan daga ido ba.

Sadiq ya sauko mataki ɗaya domin ya ga screen ɗin wayarta. Haka bai kamata ba. Ya tsaya, amma bai koma ba. Hasken wayar ya haska gefen fuskarsa, ya nuna tsantsar gajiyarsa, da wani abu da yake ɓoyewa tsawon kwanaki a cikin daidaituwar muryarsa. “Ki nuna,” ya ce a hankali.

Aisha ta ɗaga wayar. Hannunta ya ɗan girgiza saboda tsayuwar da ta yi tun safe da kuma nauyin wannan duhun. Idan ta miƙa sosai, yatsunsu za su taɓa. Idan ta ja baya, voucher zai ɓaci kuma duk wanda ke ƙasa zai sami hujjar cewa ba za a dogara da ita ba.

Ta yi abin da ta saba yi—ta tsaya a iyaka. “Bakwai,” ta ce.

Ya kalli screen, ya rubuta. Sai wayar ta sake girgiza da wani saƙo: “proof sent.” A wannan lokacin ne ƙarar takun wani ta yi a ƙasa, tana nufo matakalar. Ba su da daƙiƙa.

“Ki koma baya,” Sadiq ya faɗa, amma ba da umarnin korewa ba. Da irin muryar mutumin da ya san idan ta sauka gaba ɗaya, za a mayar da ita ƙasa kamar kullum; idan ta haye gaba ɗaya kuma, layi ya karye.

Aisha ta ɗago ta kalle shi. Tsawon kwanaki, shi ya yi ta buɗe mata ƙananan ƙofofi cikin tsari; yau kuwa idan ta ja baya kawai, za ta mayar da komai zuwa tsohon wurin da Bilkisu ke ɗaukar takardunta daga hannunta. Numfashinta ya tsaya. Sannan ta ɗaga ƙafarta ta hau rabin mataki—ba cikakke ba, ba zuwa inda yake ba, amma daga inda ake tura ta kullum. Takarmin ta tsaya daidai ƙasa da nashi.

Wannan ƙaramin motsi ne kawai, amma ya canja sararin wurin. Ba ta roƙa ba. Ba ta matsa jiki ba. Ba ta koma ƙasa ba.

Daga ƙasa ƙarar takun ta kusanto. Aisha ta sauke wayar, ta rike voucher a kirjinta, ta ɗora jikin ta a madaidaiciyar tsayuwa kamar tana kare wani abu da ba takarda kaɗai ba ce. Takalmin ta ya tsaya a rabin matakin da ke ƙasa da nasa, kuma a bangon duhun matakalar, inuwarsu biyu suka haye sama tare amma ba su haɗu ba.