Dakin ya juya masa a fili

Rabi’u ya fizge katin ratayar Amina daga wuyanta a bakin layin ɗaukar baƙi, ya miƙa wa wata yarinya mai riga iri ɗaya da ba ta ma san sunayen direbobi ba. “Ke, matsa gefe. Wannan wurin na masu tsara fita ne, ba na masu son a gani ba.”

Muryarsa ta fito sama da ƙarar janareta da ta ɗan yi santsi kafin ta sake kaurewa. A ƙarƙashin tantin bakin harabar gidan taron da ke Kano, fitilun waya suna yawo a hannun dangi da ma’aikata, kowa yana jiran lokacin da babban bako, Alhaji Sadiq Danladi, zai fito daga ƙarshe ya tafi. Amina ta tsaya cak da kafadunta a danne, lallen katinta mai tsage-tsage ya rage a hannun Rabi’u. Hannunta ɗaya na riƙe da takardar jerin motocin da ta ninka ta buɗe sau fiye da sau goma tun safe; gefenta ya yi laushi kamar takardar bashi.

Safiya, wadda ta yi ta bin Amina tun azahar tana kai ruwa tana duba kujerun baƙi, ta ɗan yi motsin gaba. Rabi’u ya kalle ta da ido ɗaya kawai, ya sa ta tsaya. Wasu mata biyu na gidan Hajiya Binta suka kalli juna da murmushin da bai kai dariya ba. Sun riga sun yanke hukunci: Amina ta yi tsayi fiye da bargonta.

Amina ba ta yi gardama ba. Ta miƙa hannu a nutsu, ta karɓi jerin daga hannun yarinyar da Rabi’u ya ɗora a wurinta, ta duba sunayen da sauri, sannan ta ɗaga kanta. “Musa bai kamata ya tsaya a bayan Prado ba. Tsohon Alhaji yana da ciwon gwiwa. Idan kuka saka shi nan, za ku jinkirta fita.”

Ba ta yi roƙo ba; ta gyara kuskuren aiki ne kamar yadda ta yi tun makonni uku tana shirya wannan ƙaddamarwar kamfanin trade na dangin Danladi. Wannan ne ƙaramin abin da ya fara fasa tsohon tabbacin wurin. Musa direba, wanda ya riga ya kunna motar ba daidai ba, ya juya ya kalli layin da sauri. Fuskar Rabi’u ta kaure. “Ba a tambaye ki ba.”

Sai ya ɗauki walkie-talkie daga kan teburin ƙarfe, ya ce a fili, domin kowa ya ji, “A cire sunan Amina daga layin fita. Ta koma wajen baƙi mata. Daga yanzu, Safiya za ta riƙe bayanan motocin.”

Abin ya zo kai tsaye kamar mari. Ba wai kawai ya kore ta daga bakin ɗaukar baƙi ba; ya cire ta daga aikin da ta gina da hannunta a gaban dangi, direbobi, da matasan ma’aikata. Ya kuma miƙa mata ƙaramin nauyi mafi ƙasa. “Ki tsaya can kusa da kofar mata. Ki dinga nuna wa tsofaffi hanyar bayan gida idan an tambaye ki.”

Wani saurayi mai ɗaukar kwalaye ya yi ƙasa da muryarsa, “Kai.” Amma bai ƙara komai ba. A irin wannan gidan, matsayin jini yakan fi aikin da ka yi nauyi. Rabi’u ɗan yayan gida ne, mai tafiya kusa da manya, mai yawan saka sunan iyali a bakinsa. Amina kuwa, ko da yake kowa ya san ita ce ta daure dukkan sassan taron da waya da saƙonni da gudu tun daga masallaci zuwa harabar taro, har yanzu ana kallonta a matsayin wadda ta yi kusa da gidan fiye da yadda ya kamata.

Ta matsa zuwa inuwar ƙofar gefe yadda ya ce. Takalminta sun yi nauyi da gajiyar yini, gefe na rigarta ya cika da lankwashewar aiki. Amma ba ta fasa kallon layin ba. A can, Rabi’u ya fara haɗa motocin kamar wanda ke son nuna cewa shi kaɗai ne gatari. Ya tura SUV ɗin da za ta ɗauki tsofaffi gaba, ya mayar da motar babban bako baya, ya sa wata mota ta toshe hanyar fita. Hajiya Binta ta fito daga cikin zauren tare da wasu mata masu nauyin suna, ta tsaya a bakin ƙofa tana taɓa mayafinta, tana kallon yadda ake tafiyar da baƙi.

“Rabi’u,” in ji ta, “ka tabbata komai yana tafiya?”

Ya ɗaga murya da cike da isa. “Hajiya, komai na hannuna. Na riga na gyara inda aka rikita.”

Ya jefa kallonsa kan Amina a ƙarshen jumlar, ya bar ma’anar a sarari. Hajiya Binta ta biyo idanunsa, ta ga Amina a gefe da babu kati a wuya. Ba ta ce komai ba. Wannan shirun ya fi kalma ciwo.

Sai wayar Musa ta yi ƙara. Ya duba, ya ɗaga kai ya ce, “Madam, ba za a iya jujjuya motar Alhaji Sadiq daga baya ba. Akwai wani bako daga Zinder da aka ce zai shiga da shi, kuma kujerar baya ta riga ta tanada.”

“Ni na ce a yi haka,” Rabi’u ya katse shi, ba tare da ya san cikakken saƙon ba. “Ka yi abin da aka ce maka.”

Musa bai motsa ba. Yana da shekara a wannan gida fiye da Rabi’u, amma ya saba yin shiru idan dangi sun yi magana. Yanzu ya kalli Amina sau ɗaya. Amina ta buɗe wayarta, ta duba tattaunawar da aka yi mata da rana daga ofishin Alhaji Sadiq. Saƙon ya taƙaita ne, amma ya fito fili: “Malam Nura na Zinder with me. Keep front access clear. Amina to coordinate gate.”

Ta saka wayar cikin tafin hannunta. Wannan saƙon ba takardar baje kolin hujja ba ne; ba ma sai ta nuna shi yanzu. Amma ya tuna mata inda aka saka ta tun farko. Ita ce aka bai wa ƙofar fita, ba don a yi mata alheri ba, sai don ana son a ci aiki lafiya.

Rabi’u ya ci gaba da tura mutane. Ya kwashe hannun Safiya daga jerin, ya ba ta maimakon haka kwalin kyaututtuka, ya nuna wa wani matashi ya tsaya a inda Amina ke tsaye ya hana kowa kusantowa. “Kada a sake bari wani ya ruɗa tsarin nan,” ya fada. Ya yi maganar ne kamar yana kare mutunci, alhali yana rufe aikin da bai iya ba.

Lokacin Alhaji Sadiq ya fito, wurin ya ɗaure gaba ɗaya. Gaisuwa ta kaure, hannaye suka tashi, wasu suka matsa da wayoyi domin ɗaukar hoto. Iskar yamma ta busa gefen tantin, ta motsa igiyoyi sama da motoci. A tsakiyar wannan cunkoso ne kuskurensa ya fito fili. Motar da ya sa gaba ta makale wa wata Hilux da ke kokarin juyawa. Ƙofar baya ta babban motar ba ta iya buɗewa yadda ya kamata. Tsohon bako daga Accra ya tsaya yana jiran inda zai shiga, ya fara nuna rashin haƙuri.

“A buɗe hanya!” Rabi’u ya yi ihu.

Amma ba hanya. Kafafun direbobi suka tsaya. Kafadun ma’aikata suka juya ba gare shi ba, sai wajen wadda ta san jadawalin tun daga farko. Musa ne ya fara; ya ɗauki mataki biyu zuwa inda Amina ke tsaye. Sauran biyu suka biyo shi ba tare da umarni ba. Wani ma’aikaci mai ɗaukar jakunkuna ya ja jikin trolley ya fice daga gaban Rabi’u, ya buɗe fili zuwa inda Amina take. Safiya ma ta sauke kwalin daga hannunta, ta matsa gefe ta ba Amina takardar da Rabi’u ya hana ta. Cikin sakan kaɗan, zoben mutanen da ya kewaye Rabi’u ya warware. Hanya ta buɗe zuwa ga Amina kamar ruwa ya tsaga laka.

Rabi’u ya lura da motsin ne a jinkire. “Me kuke yi? Na ce ku tsaya a nan!”

Babu wanda ya tsaya. Hatta ɗan’uwan Hajiya Binta mai son shiga tsakani, wanda ya dade yana kallon wasan daga can, ya sauya matsayi ya je kusa da motar babban bako, yana kallon Amina maimakon Rabi’u. Wannan kaɗai ya sa iska ta canza a fili. A irin wuraren nan, ba sai an ce an canja iko ba. Jikin mutane ne ke furtawa.

Amina ta yi tafiya kai tsaye zuwa bakin motar, ba sauri ba, ba jinkiri ba. Katin da aka fizge mata bai dawo wuyanta ba, amma takardar jerin tana hannunta. Ta isa ƙofar bayan motar da ake ta fama da ita, ta sa hannu ta janye Hilux ɗin da ɗan direbinta ya riga ya yi rabin baya, ta nuna masa sabon kusurwa da hannu ɗaya. “Ja baya kaɗan. Ka bar layin ƙafafun gaba ya yi tsawo.” Muryarta ta fito santsi, ba tare da hayaniya ba. Motar ta motsa yadda ta ce. Hanyar ta buɗe.

Alhaji Sadiq ya tsaya a gefen ƙofar motarsa, ya ga Amina. Ba ya yawan ɓata lokaci da bayanin da ba ya buƙata. “Ke ce ke nan,” ya ce.

Rabi’u ya shiga tsakaninsu da gaggawa. “Alhaji, komai an riga an tsara. Ita—”

“Ka matsa.” Kalmar daga bakin Alhaji ba ta da ƙarfi, amma ta bugi Rabi’u kamar an murɗe makulli. Ya tsaya da baki a ɗan buɗe.

Amina ta riga ta riƙe bakin ƙofar. A hannun ɗaya kuma jerin motocin ya buɗe sosai. Sunayen baƙi da motocin da aka ware musu suna nan a fili ga duk mai kusa. Wannan shi ne abin da take buƙata: ƙofa a hannunta, layi a idonta, babban bako a gabanta, dangi da ma’aikata suna dubanta.

Rabi’u ya yi yunƙurin ƙarshe, irin na mutumin da ya ga ƙasa na zamewa a ƙafarsa amma bai yarda ba. Ya miƙa hannu zuwa takardar. “Ba ke za ki yanke—”

Amina ta ɗaga takardar sama da ƙirjinta, ta katse masa da magana ɗaya da ta fito tsaf ta ratsa wajen. “Motar nan, Alhaji Sadiq zai fita tare da Malam Nura na Zinder da ni. Hajiya Binta da baƙin mata su shiga Prado ta biyu. Rabi’u, ka tsaya ka kula da waɗanda suka rage.”

Ba ta yi wata hujja ba. Ba ta roƙi izini ba. Ta bayyana tsarin kamar mai gida daga bangaren mallaka, kamar wanda aka sa a ƙofa tun farko, kamar wadda kowa ya raina har sai da lokaci ya zo.

Abin da ya biyo baya ya fi kowace magana nauyi. Musa ya buɗe ƙofar baya gaba ɗaya nan take. Malam Nura ya matsa kai tsaye zuwa motar ba tare da ya kalli Rabi’u ba. Safiya ta juya zuwa ga mata ta fara kiran sunaye a jeren da Amina ta ambata. Wani matashi ya karɓi kwalayen kyauta daga hannun Rabi’u ba tare da neman yardarsa ba, ya kai su Prado ta biyu. Hajiya Binta ta taka zuwa ga motar da aka nuna mata, fuskarta a daure. Babu wanda ya jira Rabi’u ya sake ba da umarni.

Fuskar Rabi’u ta sauya a gaban kowa. Da fari ta yi kamar zai yi dariyar raini, sai ta kasa. Sai ya ce, “Wannan ba—” amma kalmar ta mutu a makogwaronsa domin babu idon da ya rage a kansa da yake ba shi gindin zama. Hannunsa da ya saba nuna hanya ya rataye a sarari, babu wanda yake bi. A nan ne asarar ta bayyana: ba a tsaya gardama da shi ba, an bar shi a wajen aikin da ya yi iƙirarin mallaka.

Amina ta tsaya a bakin ƙofar motar, ta duba jeren da aka sake shimfiɗa a gabanta. Tsohon bako daga Accra ya samu wuri. Hanyar tsofaffi ta koma daidai. Wata ma’aikaciya ta mayar mata da lallen katin da ya yi tsami da gumi; Amina ba ta sa shi a wuya ba, ta riƙe shi a hannunta kamar abin da ya riga ya rasa ikon tantance ta.

Ta sunkuya kaɗan ga Hajiya Binta, amma ba da yanayin neman afuwa ba. “Hajiya, a tafi lafiya. Na riga na buɗe layi.”

Sai ta shiga bayan Alhaji Sadiq, ta rufe ƙofar da kanta.

A ƙarƙashin bakin tantin, inuwar harabar ta ja baya a hankali ta rufe filin jiran waɗanda aka bari a waje da sabon layin. Amina ta ɗaga hannunta daga cikin buɗaɗɗen taga kaɗan, ta yi nuni guda zuwa wurin da Rabi’u ke tsaye. “Ka tabbata kowa ya bi sabon jeri.”