Fast Fiction

Dakin ya juya musu

Mansur ya danna littafin baƙi da tafin hannunsa a gefen counter ɗin gaba, ya katse hannun Aisha a fili. “Ki ja baya,” ya ce da murya mai isa har layin ƙarshe. “Ni nake kula da shigar manyan baƙi yau.”

Mutanen da ke tsaye a cikin falon taro na Kano suka ɗaga kai. Hasken lantarki ya yi rawar-gaba saboda janareta na can ƙasa yana gurnani, sai ƙamshin turaren manyan mata da zafin jikin taron ya gauraya. A gefen counter ɗin akwai akwatin abinci da ya yi sanyi tun azahar, da ƙaramar takardar rasit rabin naɗe, rabin buɗe, da biro mai tsohon tabon tawada. Aisha ce ta shafe makonni tana tsara jerin kujeru, shigar iyalai, da hanyar karɓar baƙi domin kada a kunyata dangin amarya. Yanzu a gaban dattawa da ‘yan uwa, Mansur yana tureta kamar yarinya mai kawo ruwa.

Aisha ta gyara mayafinta kawai. “Wannan sunan yana nan,” ta ce, tana nuna layi a littafin.

Mansur bai duba inda ta nuna ba. Ya juya ga wata Hajiya da ‘ya’yanta uku. “Ku tsaya gefe. Ba ku cikin jerin manyan baƙi. Idan ba a same ku ba, ku je ku kira wanda ya gayyace ku.” Ya ɗaga murya kaɗan don kowa ya ji. “Ba kowa ake bari ya shigo wajen dangi kai tsaye ba.”

Hajiyar ta tsaya cak, kunyar ta fito a fuskarta. Wani tsoho a baya ya gyara rawaninsa, wani saurayi ya ɗaga waya ya duba wani saƙo, amma idanuwan duka suna kan counter. Aisha ta ga yadda layin ya fara juyewa gare shi, ba don ya fi sani ba, sai don ya yi magana kamar mai iko. Wannan shi ne hatsarin irin wannan wuri: wanda ya yi ƙarfin baki a gaban jama’a, shi ake ɗauka da farko.

Sai ta miƙa wristband ɗin shigarwa daga hannunsa ba tare da gardama ba. “Bai kamata ka tsayar da su ba,” ta ce. “Su ne mutanen Hajiya Binta.”

Wata ‘yar dariya ta zube daga bakin Mansur. “Hajiya Binta?” Ya kalli mutanen layi, yana neman shaida. “Ke dai yanzu kin zama mai yanke wa Hajiya Binta hukunci? Aisha, an kawo ki ne ki yi rubuce-rubuce, ba ki yi umarni a gaban maza da dattawa ba.”

Kalmar ta tsaya a iska kamar duka. Rubuce-rubuce. Kamar dararen da ta yi tana gyara kujeru, tana tantance waɗanda za a shigar gaba da waɗanda za a zaunar a gefe ba aiki ba ne, kamar trade na taron bai dogara a kanta ba. Daga bayan layi, wata mata ta raɗa wa wata, “Ashe ba ita ba ce take karɓar baƙi?” Murmushin rashin tabbas ya ratsa fuskar wasu.

Aisha ta zaro wayarta daga ƙarƙashin littafi. Allon ya haska da saƙonnin kuɗi da kira uku da ba a ɗauka ba. Ta buɗe chat ɗin da take da shi da Hajiya Binta. Mansur ya matso ya rufe allon da littafin baƙi. “Ki daina nuna mini waya a wurin aiki,” ya ce. “Abin da ya rage kawai shi ne ki ce ke ce amarya ma.”

Wani ƙaramin tsaki ya fito daga layi; ba na tausayawa ba, na jin daɗin kallon wanda ake dannewa. Hajiya da aka tsayar ta janye ‘ya’yanta gefe, amma ba ta tafi ba. Tsohon da ke baya ya ce da muryar da ba ta da haushi amma tana da nauyi, “Yaro, ka gaggauta mana. La’asar na gabatowa.”

Mansur ya yi kamar bai ji ba. Ya ɗauki kati biyu na shigarwa ya miƙa wa wasu samari sanye da babban yadi, ya ce su wuce, alhali Aisha ta san ba su cikin rukunin da za a fara bari ba. Wannan ya fi kuskure muni; yana juyar da tsarin don ya nuna shi ne mai ƙofa. Ya sake komawa ga Hajiya da ya kunyata. “Idan ba a same ku ba, ku tsaya can wajen gilashi.”

Aisha ta sunkuya, ta janye wata folded takarda daga ƙarƙashin rasit ɗin da ke gefen counter. Kwafin jerin asali ne da ta buga tun safe, da alamar biro mai shuɗi a layukan da aka tabbatar da su daga gidan amarya. Ta buɗe ta a hankali. “Kar ka sake motsa mutane da ba ka san inda za su zauna ba,” ta ce, ba tare da ta ɗaga murya ba.

Mansur ya miƙa hannu zai ƙwace. A dai-dai lokacin ne Hajiya Binta ta iso daga ƙofar cikin falon, tare da ‘yan’uwanta mata biyu da wani dattijo mai sanda. Muryoyin gaisuwa suka yi ɗan sanyi, amma layin bai watse ba. Mansur ya sauya fuska cikin sauri, ya ɗan yi ƙasa da kai. “Hajiya, muna gyara abubuwa ne kaɗan.”

“Wane gyara?” Hajiya Binta ta tambaya, tana kallon Hajiya da yara uku da aka tsayar gefe. Idonta ya sauka kan Aisha, sai kan takardar da ke hannunta. “Me ya faru?”

Mansur ya yi gaggawar amsa. “Akwai rikice-rikice a jerin. Ni na ɗauki aikin gaba domin kada a yi kuskure.”

Aisha ba ta ce komai ba; sai ta miƙa takardar ga Hajiya Binta kai tsaye. Wannan shi ne ƙaramin fashewar farko da ɗakin bai zata ba: ba ta yi kuka ba, ba ta roƙa ba, sai ta mayar da takarda wurin da ya kamata. Hajiya Binta ta karɓa. Tsohon da ke tare da ita ya matsa kusa saboda ya gani. Mutanen layi suka yi ɗan turus, jikin juna na ƙara matsewa saboda kowa yana son ya ji abin da za a karanta.

Hajiya Binta ta bi jerin da yatsarta. “Karanta nan,” ta ce wa Mansur, tana danna layin da Aisha ta nuna tun farko.

Mansur ya yi shiru na ɗan lokaci. “Hajiya—”

“Karanta.”

Muryar janareta ta fito daga ƙasa kamar ta ƙara nauyi. Mansur ya karanta da ƙyar, “An ba... an ba Aisha Umar cikakken ikon teburin karɓar baƙi da jerin shigar gidan amarya. Duk wanda zai canja zama ko shigarwa sai ta hannunta.” Ya tsaya, ya hadiye yawu. A ƙasan layin akwai sa hannun Hajiya Binta da na mahaifin amarya.

Jikin layi ya motsa a lokaci guda. Hajiya da aka kunyata ta ɗaga kai. Wani saurayi da ya yi ta duban wayarsa ya sauke ta. Dattijon da ke da sanda ya ce, “To ai magana ta ƙare.” Ba sai an yi wa ɗaki bayani ba; an riga an karanta layin a fili. A daidai wannan lokacin, Mansur bai ƙara zama mutumin da ya san komai ba. Ya zama mutumin da aka kama yana yin magana da ikon da ba nasa ba.

Aisha ta karɓi takardar daga hannun Hajiya Binta, ta ɗora ta a kan littafin baƙi don kowa a gaban layi ya ga inda sa hannun yake. Sannan ta juya zuwa Hajiya da yara uku. “Ku wuce,” ta ce. “An tanadar muku kujeru a gefen uwa-uba, layi na uku.” Ta ɗauki wristband guda huɗu, ta sa musu da hannunta. Yaran suka matsa ciki, Hajiyar ta wuce a hankali amma da kuncinta ya ɗaga. Layin ya gyara kansa ba tare da umarni daga Mansur ba.

Wannan ya fi masa zafi. Ya miƙa hannu ga littafin baƙi kamar zai dawo da yanayin da ya saba. “Aisha, kar ki juya wannan wurin ya zama wasan kwaikwayo. Mu yi magana a gefe—”

“Ba a gefe ake saka mutane kunya ba,” ta katse shi. Ta ja na’urar duba sunaye zuwa gabanta, ta sake saita jerin mai aiki. Sadiq, matashin da ke taimaka mata tun safe, ya dubi Mansur sau ɗaya sannan ya dawo bayan Aisha, ya miƙa mata bundle na katunan shigarwa ba tare da tambaya ba. Wannan ma canji ne da duka ɗakin ya gani.

Mansur ya gwada wata hanya. Ya nuna wasu samarin da ya bari su shiga da wuri. “Su fa?”

Aisha ta duba jerin, ta dora yatsa. “Su ba su cikin rukunin da ka buɗe musu ba. Sadiq, cire sunayensu daga layin gaba, a maida su zuwa bayan teburin biyu.” Ta ɗaga idanunta ta kalli waɗancan samari kai tsaye. “Ku jira can. Za a kiraku idan lokacin ku ya yi.”

Samarin suka tsaya suna kallon Mansur, ba Aisha ba. Shi kuma bai da abin da zai ce. Ba zai iya ba su izinin da ya saba ba, domin takardar tana a bayyane, Hajiya Binta tana nan, dattijo mai sanda yana kallo. Sadiq ya matsa ya ɗauke katinsu, ya mayar da su gefe. Wannan shi ne karon farko Mansur ya rasa ikon motsa jiki a gaban jama’a; duk kalmarsa ta tsaya a baki.

Wani mutum daga bayan layi ya miƙo gayyatarsa. “Sunanmu Rabi’atu Lawan,” ya ce.

Aisha ta karɓa ba tare da jin hanzarin kare kanta ba. Ta duba, ta sa alama, ta nuna hanya. “Ku wuce ta dama. Teburin ruwa na can.” Matar ta shige. Sannan wata tsohuwa mai sandar azurfa ta zo; Aisha ta ɗaga murya kaɗan ta ce, “A buɗe hanya ga Mama.” An buɗe. Counter ɗin ya koma nata da aikin da mutane ke gani, ba da gardama ba, da izini, da saurin sarrafawa.

Mansur ya ce, da muryar da ta fara raunana, “Kin ɗauki wannan abu da zafi fiye da kima. Ni dai ina ƙoƙarin—”

“Tsaya.” Aisha ta ɗaga hannunta, ba da yawa ba, amma ya isa ya sa shi yin shiru a tsakiyar jimla. Sai ta ɗauki ƙaramin katin da ke rataye a wuyansa, wanda ya shigo da shi kamar mai kula da gaba, ta duba. Sunan wani ɓangare ne na ma’aikatan wucin-gadi, ba na teburin shigar ba. Ta ajiye katin a kan counter, kusa da biro mai tabon tawada. “Wannan ba matsayinka ba ne.”

Wataƙila da akwai mutane kaɗan zai iya sake tashi da ƙarfi. Amma a nan, dattawa suna tsaye, iyalai suna jira, Hajiya Binta na kallon sa hannun da ya faɗo masa kamar hukunci. Gaba ɗaya fuskarsa ta yi fari ƙarƙashin hasken falon. Ya kai hannu zuwa katinsa, amma bai ɗauka ba.

Aisha ta juya ga Sadiq. “A cire sunansa daga jadawalin teburin gaba. A mayar da shi ƙofar wajen motoci idan har akwai buƙata. Idan babu, ya fita daga nan ya bar masu aiki su yi aikin su.”

Wannan jumlar ta fāɗi kamar ƙofa ta kulle. Visible damage ya bayyana a fili: an sauke matsayinsa a gaban waɗanda ya raina. Power ya juya: hannun da yake riƙe da jerin ya koma hannun Aisha. Mansur kuma ya tsaya a wurin kamar wanda ƙafafunsa ba su san inda za su sa shi ba.

Ya yi yunƙurin ƙarshe, ya kalli Hajiya Binta. “Hajiya, don Allah, a yi mini uzuri. Ba da nufin—”

Aisha ta ɗora kwafin jerin asali sama da littafin baƙi, ta matsa shi ga gaban counter yadda kowa zai ga sa hannun. Sannan ta ce da muryar da ba ta yi ihu ba amma ta cika falon, “Ni ce Aisha Umar, wadda aka damƙa wa wannan tebur da jerin gidan amarya. Kai, Mansur, baƙo ne a wannan counter. Ka ja baya.”

Ta ɗauki na’urar shigarwa, ta danna sunansa, ta cire shi daga rukunin masu aiki na gaba a gaban idon layi. Daga bayan gilashin falon, wayar wani ta yi walƙiya, hasken kyamarar ya bugi lobby glass ya watse ya bar farar alama mai rawar jiki a cikinsa.