ಹಾಕಿದ ಬಲೆ ತಾನೇ ಬಿಗಿಯಿತು

“ತಡೆ,” ಎಂದು ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಕೈ ಎತ್ತಿದ ಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂಬಾಗಿಲಿನ ತಿರುಗುವ ಕಂಬ ನಿಂತಿತು; ವಿಕ್ರಮ್‌ನ ಎದೆಯ ಮುಂದೆ ಭದ್ರತಾ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ರಮೇಶ್ ತನ್ನ ಕೈ ಚಾಚಿದ. ಬೆಳ್ಳಿ ಹೂವಿನ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ಹೊತ್ತ ಇಬ್ಬರು ಬಾಲಕರು ಅವನ ಹಿಂದೆ ನಿಂತು ಒದ್ದಾಡಿದರು. ಕಬ್ಬಿಣದ ಕಂಬದ ಪಕ್ಕದ ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಅರ್ಧ ಚಹಾ ತಣ್ಣಗಾಗಿ ವಲಯ ಬಿಟ್ಟಿತ್ತು. ಆ ವಲಯದ ಮಧ್ಯೆ ಮಡಿಸಿದ ಕಾಗದ ತೆರೆದು ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಚಶ್ಮೆ ಮೂಗಿನ ತುದಿಗೆ ಇಳಿಸಿ ಓದಿದಳು. “ಸಹಿ ಇದೆ. ನಂದಿನಿಯ ಮನೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಒಳಗಿನ ಕಾರ್ಯವಲಯಕ್ಕೆ ಇವನಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಇಲ್ಲ. ಅಸಮಂಜಸ ವ್ಯಕ್ತಿ. ಹೊರಗೇ ಇರಲಿ.”

ಹಿಂದಿನ ಜನರೆಲ್ಲ ಕೇಳುವಷ್ಟು ಜೋರಾಗಿ ಅವಳು ಹೇಳಿದಳು. ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ತೋರಿಸುವುದೇ ಅವಳ ಉದ್ದೇಶ. ನಂದಿನಿಯ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ, ಇಬ್ಬರು ಮಾವಂದಿರು, ಪುರೋಹಿತರ ಸಹಾಯಕ, ಹೂವಿನ ಗಾಡಿ ತಂದವರು—ಎಲ್ಲರ ಕಣ್ಣುಗಳು ಒಂದೇಸಲ ವಿಕ್ರಮ್ ಕಡೆ ತಿರುಗಿದವು. ಬಂಧು-ಬಳಗಕ್ಕೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಬಂಧವಾಗಿದ್ದರೂ, ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ದಿನದಲ್ಲಿ ಅವನ ಸ್ಥಾನವೇನು ಎಂದು ಯಾರೋ ಬರೆದು ಕೊಟ್ಟರೆ ಅದೇ ಸತ್ಯವಾಗಿಬಿಡುವ ಜಾಗ ಇದು. ಕಳೆದ ಬಾರಿ ಇದೇ ದಿನ ಅವನು ಒಳಗೆ ಹೋಗಲಾರದೆ, ಅವನ ತಂದೆ ಸಾಲದ ಅವಮಾನ ತಾಳದೆ ಮೆಟ್ಟಿಲಲ್ಲಿ ಕುಸಿದದ್ದನ್ನು ವಿಕ್ರಮ್ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಲಿಲ್ಲ; ದೇಹವೇ ಮೊದಲು ನೆನಪಿಸಿತು. ಆದರೂ ಅವನು ಕೈ ಎತ್ತಿ ಕಾಗದ ಕಸಿಯಲಿಲ್ಲ. ಕೇವಲ ರಮೇಶ್ ಕೈಯ ಮೇಲಿರುವ ನರಗಳು ಹೇಗೆ ಬಿಗಿದಿವೆ ಅಂತ ನೋಡಿದ.

“ರಮೇಶ್, ನಿಂತಿರೋದು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಇನ್ನೂ ಮುಂದೆ ನುಗ್ಗಿದಳು. “ಹಿಂಬಾಗಿಲಿನ ದಾರಿ, ಹೂವಿನ ಬದಲಾವಣೆ ದಾರಿ, ಅಡಿಗೆ ಸರಕು ದಾರಿ—ಎಲ್ಲಕ್ಕೂ ಇದೇ ತಡೆ. ಇವನು ಯಾರು ಜೊತೆಗೂ ಒಳಗೆ ಜಾರಬಾರದು. ನಾನು ಬೆಳಿಗ್ಗೆಲೇ ಬರೆದು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇನೆ.”

ಅದು ಮೊದಲ ಅತಿರೇಕ. ಕಾಗದದ ಮಡಿಯಿಂದ ಒಣ ಶಬ್ದ ಬಂತು. ರಮೇಶ್ ಒಂದಿಷ್ಟು ಕಂಗಾಲಾದ. ಅವನ ಹಿಂದೆ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಟೈಮರ್ ಫಲಕ ಹಸಿರು ಅಂಕಿಗಳಲ್ಲಿ 07:32 ತೋರಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಪ್ರತೀ ಎಂಟು ನಿಮಿಷಕ್ಕೂ ಹೂ, ತಿಂಡಿ, ಉಡುಗೊರೆ ಸಾಗುವ ದಾರಿಯನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ತೆರೆದು ಮತ್ತೆ ಮುಚ್ಚುವ ಕ್ರಮ. ವಿಕ್ರಮ್ ಅದನ್ನು ನೋಡಿದ ಕ್ಷಣ, ಒಳಗೆ ಎಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗ ಜಾಮ್ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ನೆನಪು ಚಳಿ ನೀರಿನಂತೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. ಇದೇ ವೇಳೆಗೆ ಹೂವಿನ ಬದಲಾವಣೆ ದಾರಿ ಅಟ್ಟಳಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ವೇಳೆಗೆ ಪಂಡಿತನ ಬೆಳ್ಳಿಯ ತಟ್ಟೆ, ವರಪಕ್ಷದ ಮಾಲೆಗಳು, ಸಿಹಿಯ ಟ್ರೇ—ಒಂದೇ ಲೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕುತ್ತವೆ.

ವಿಕ್ರಮ್ ತನ್ನ ಫೋನ್ ಅನ್ನು ಕೈಸೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಧ ಮರೆಮಾಡಿ ತೆರೆದ. ಪರದೆಯ ಹೊಳಪು ಕರಗಿದಂತೆ ಕೈಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಬಿದ್ದಿತು. ಅವನು ಪ್ರಸಾದ್‌ಗೆ ಎರಡು ಪದ ಬರೆದ: “ಹಳೆಯ ಅನುಮತಿ ಜೀವಂತವೇ?” ಉತ್ತರ ಬರಲು ಐದು ಸೆಕೆಂಡ್ ಕೂಡ ಹಿಡಿಯಲಿಲ್ಲ. “ಜೀವಂತ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರ್ಯನಿಯಂತ್ರಣ ನಿನ್ನ ಹೆಸರೇ. ನಾನು ಮೇಲ್ಚಾವಣಿ ಲೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇನೆ. ಬೇಕಾದರೆ ರಮೇಶ್‌ಗೆ ತೋರಿಸು.”

ವಿಕ್ರಮ್ ಫೋನ್ ಎತ್ತಿ ಯಾರಿಗೂ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಿಲ್ಲ. ರಮೇಶ್‌ಗೆ ಮಾತ್ರ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ತೋರಿಸಿದ. ಸಂದೇಶದ ಕೆಳಗೆ ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಪ್ರಸಾದ್‌ನ ಗುರುತು. ರಮೇಶ್‌ನ ಕಣ್ಣು ಒಮ್ಮೆ ಪರದೆ, ಒಮ್ಮೆ ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ, ಮತ್ತೆ ಟೈಮರ್‌ಗೆ ಹೋಯಿತು. “ಸಾರ್…” ಎಂದು ಅವನು ಶಿಲ್ಪಾ ಕಡೆ ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಒಳಗಿನಿಂದ ಒಬ್ಬ ಸ್ಟಾಫ್ ಓಡುತ್ತ ಬಂದ. “ಮಾಲೆಗಳ ಟ್ರಾಲಿ ನಿಂತಿದೆ. ಹಿಂಬದಿಯ ದಾರಿ ತೆರೆಯಬೇಕು. ಐದು ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.”

“ತೆರೆಯಬೇಡಿ,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಕಟುವಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿದಳು. “ನಾನು ಹೇಳಿದವರೆಗೆ ಇಲ್ಲ. ಈ ಒಬ್ಬನಿಗಾಗಿ ನಿಯಮ ಬದಲಾಗೋದಿಲ್ಲ.”

“ಆದರೆ ಅತ್ತೆ,” ನಂದಿನಿಯ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ ಬಾಯಿ ಬಿಚ್ಚಿದಳು, “ವರಪಕ್ಷದವರು ಕುಳಿತಿದ್ದಾರೆ—”

“ನಾವು ಮುಖ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳೋದು ಬೇಡ ಅಂದ್ರೆ ಮೊದಲೇ ಯಾರು ಒಳಗೆ ಬರಬಾರದು ಅಂತ ತಿಳಿಯಬೇಕು,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಅಂದಳು. ಅವಳ ನೋಟವೇ ವಿಕ್ರಮ್ ಮೇಲೆ. “ಸೇವಾ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡ್ತಾನೆ ಅಂದ್ರೆ ಎಲ್ಲ ದಾರಿಗಳೂ ತನ್ನದೇ ಅಂತ ಭಾವಿಸಿದ್ದಾನೆ.”

ವಿಕ್ರಮ್ ಆ ಮಾತಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸದೆ ಕಂಬದ ಪಕ್ಕದ ಫಲಕದ ಕೆಳಗಿನ ಚಿಕ್ಕ ಲೇಬಲ್ ಓದಿದ: “ತುರ್ತು ಹೂ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾರ್ಗ — ಟೈಮರ್ ಮರುಪ್ರಾರಂಭಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರ್ಯನಿಯಂತ್ರಣ ಸಹಿ ಅವಶ್ಯ.” ಅವನಿಗೆ ಅದು ಹೊಸದೇನೂ ಅಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನ ಜೀವಿತದಲ್ಲಿ ಇದೇ ಲೇಬಲ್ ಅವನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ; ಇವತ್ತು ಅದು ಚೂರಿಯ ಅಂಚಿನಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟ. ಅವನು ಮೃದುವಾಗಿ ಕೇಳಿದ, “ರಮೇಶ್, ತುರ್ತು ದಾರಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರೆ ಮರುಪ್ರಾರಂಭ ಯಾರ ಸಹಿಯಿಲ್ಲದೆ ಆಗೋದಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲವೆ?”

ರಮೇಶ್‌ಗೆ ಉತ್ತರ ಬಾಯಲ್ಲೇ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿತು. ಅವನ ಬದಲು ಒಳಗಿನಿಂದ ಬಂದ ಸ್ಟಾಫ್ ಹುಡುಗ ಹೇಳಿಬಿಟ್ಟ. “ಪ್ರಸಾದ್ ಸಾರ್ ಇಲ್ಲ. ಎರಡನೇ ಸಹಿ ಸಾಲೋದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹೆಸರು ಬೇಕು.”

ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ನಿಂತಳು. “ನನ್ನ ಆದೇಶ ಸಾಕು.”

“ಇಲ್ಲ ಮ್ಯಾಡಂ,” ರಮೇಶ್ ಈಗ ಕಾಗದವನ್ನು ಮತ್ತೆ ನೋಡಿದ. “ನೀವು ಬರೆದಿದ್ದು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪ್ರವೇಶ ತಡೆ. ಇದನ್ನೇ ಹೂ ಬದಲಾವಣೆ ಲೇನ್‌ಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದೀರಿ ಅಂದ್ರೆ ಟೈಮರ್ ಮರುಪ್ರಾರಂಭಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಯನಿಯಂತ್ರಣ ಹೆಸರು ಬೇಕು. ಇಲ್ಲಿ…” ಅವನು ಫೋನ್ ಕಡೆ ತಲೆಯಾಟ ಮಾಡಿದ. “ಇಲ್ಲಿ ವಿಕ್ರಮ್ ಸಾರ್ ಹೆಸರು ಇದೆ.”

ಆ ಮಾತು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಜನರ ಓಟದ ದಿಕ್ಕೇ ಬದಲಾಯಿತು. ಹಿಂದೆ ನಿಂತ ಹೂವಿನ ಬಾಲಕರು ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ನೆಲಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದರು. ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯ ಮಾವ ತನ್ನ ಸಿಲ್ಕ್ ಅಂಗಿಯ ಬಟನ್ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಮುಂದಕ್ಕೆ ನೋಡಿದ. ಮೇಲಿನ ಲಿಫ್ಟ್ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದು ಮುಚ್ಚುತ್ತಾ ಅದರ ಕನ್ನಡಿಯ ಮೇಲೆ ಹಳೆಯ ಬೆರಳಚ್ಚಿನ ಕಲೆ ಮಿನುಗಿತು; ಅದರಲ್ಲಿ ಶಿಲ್ಪಾ ಮುಖ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಚಿಂದಿಯಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿತು. ನಂದಿನಿ ಮೇಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲು ತಿರುವಿನಿಂದ ಕೆಳಗೆ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮಾತಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವಳು ಇಳಿದು ಬರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಗೇಟ್‌ನಲ್ಲೇ ಯಾರ ಸ್ಥಾನ ತೀರ್ಮಾನವಾಗಬೇಕೋ ಅದು ಇಲ್ಲೇ ಆಗಲಿ ಎಂಬಂತೆ ನಿಂತಳು.

“ಅದು ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಹೆಸರು,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ತಕ್ಷಣ ಕಾಗದ ಮಡಿದು ಬಡಿದಳು. “ಅವನನ್ನು ಬದಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಯಾವ ಅಧಿಕಾರವೂ ಇಲ್ಲ. ರಮೇಶ್, ಗೇಟ್ ತೆಗೆಯಬೇಡ.”

“ಮ್ಯಾಡಂ, ಗೇಟ್ ತೆಗೆಯದೇ ಇದ್ದರೆ ಹೂವಿನ ಟ್ರಾಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕುತ್ತದೆ,” ರಮೇಶ್‌ನ ಧ್ವನಿ ಈಗ ಅವಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೇಸರದಿಂದ ಕೇಳಿಸಿತು. “ವರಪಕ್ಷ ಒಳಗೆ ಕುಳಿತುಕೊಂಡಿದೆ. ಪೂಜಾ ಸರಕು ಒಳಗೇ ತಲುಪಬೇಕು. ನೀವು ತಡೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ್ದು ಕಾಗದದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಈಗ ಅದನ್ನೇ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳೋದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಹೆಸರು ಇಲ್ಲದೆ ಆಗೋದಿಲ್ಲ.”

ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಅವನ ಕೈಯಿಂದ ಕಾಗದ ಕಸಿದುಕೊಂಡು ವಿಕ್ರಮ್ ಕಡೆ ಬಂದಳು. “ನೀನು ಒಂದು ಸಹಿ ಮಾಡಿ ಬಿಡು. ನಂತರ ಹೊರಗೆ ಹೋಗು. ನಾವು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ.”

ಇದಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಅವಳು ಹೇಳಿದ ಪ್ರತೀ ಮಾತು ಅವನನ್ನು ಕಸಿದು ಕೆಳಗೆ ಹಾಕಲು. ಈಗ ಅದೇ ಕಂಠದಲ್ಲಿ ತುರ್ತು. ವಿಕ್ರಮ್ ಕಾಗದ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ. ಅವಳ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಅಕ್ಷರಗಳು: “ವಿಕ್ರಮ್ ಪ್ರವೇಶ ನಿಷೇಧ. ಯಾವುದೇ ಹಿಂಬದಿ ಕಾರ್ಯಮಾರ್ಗ ಬಳಕೆ ಅನುಮತಿಸಬಾರದು.” ಕೆಳಗೆ ಅವಳ ಸಹಿ, ಸಮಯ. ಅವನು ಆ ಸಾಲಿನ ಮೇಲೆ ಬೆರಳು ಇಟ್ಟು ನೋಡಿದ. ಕಳೆದ ಬಾರಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಅವಮಾನಕ್ಕೆ ಅವನು ಬೇಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ಇವತ್ತು ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಮ ಅವಳ ಬಾಯಿಗೆ ಬಂದಿತ್ತು.

“ಸಹಿ ಮಾಡು,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ದವಡೆ ಬಿಗಿದಳು. “ಇಗೋ ಮಾಡಿದ್ರೆ ವಿಷಯ ಮುಗಿಯುತ್ತೆ.”

“ವಿಷಯ ಈಗಲೇ ಶುರುವಾಗಿದೆ,” ವಿಕ್ರಮ್ ಶಾಂತವಾಗಿ ಹೇಳಿದ. ಜೋರಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಹತ್ತಿರ ನಿಂತ ಎಲ್ಲರೂ ಕೇಳಿದರು. ಅವನು ರಮೇಶ್ ಕಡೆ ತಿರುಗಿದ. “ತುರ್ತು ಹೂ ಬದಲಾವಣೆ ದಾರಿ ತೆರೆಯಬೇಕು. ವೈಯಕ್ತಿಕ ತಡೆ ಆದೇಶ ಯಾರೆದ್ದು ಬರೆದರೋ, ಅವರಿಗೇ ಆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಇಲ್ಲ ಅಂತ ದಾಖಲಿಸಿ. ನಾನು ಮರುಪ್ರಾರಂಭ ಸಹಿ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ಆದರೆ ಈ ಆದೇಶ ಹಿಂಪಡೆಯುವವರೆಗೆ, ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಟರ್ನ್‌ಸ್ಟೈಲ್ ಒಳಗೆ ಬರಬಾರದು. ನಿಯಮ ಹಾಗೆ.”

ಒಂದು ಕ್ಷಣ ರಮೇಶ್ ಚಲಿಸಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಅವನ ದೇಹದೊಳಗಿನ ದ್ವಂದ್ವವೇ ದಾರಿ ಬಿಡುವಂತೆ ಹಿಂದೆ ಸರಿದು ನಿಂತ. “ದಾಖಲೆ ಮಾಡ್ತೀನಿ ಸಾರ್,” ಅಂದ. ಅವನು ರೆಜಿಸ್ಟರ್ ತನ್ನ ಮೇಜಿನ ಈ ಪಕ್ಕದಿಂದ ಆ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ, ವಿಕ್ರಮ್ ಕಡೆ ಸರಿಸಿದ. ಅದೇ ನಿಜವಾದ ತಿರುಗು. ಇನ್ನೇನು ಕ್ಷಣದ ಹಿಂದೆ ಅವನನ್ನು ತಡೆದ ಕೈ, ಈಗ ಲೇಖನಿ ಜೊತೆಗೆ ಕಾಯುತ್ತಿತ್ತು.

“ನಿನಗೆ ಧೈರ್ಯ ಜಾಸ್ತಿ ಆಗಿದೆ,” ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಕಿರುಚಿದಳು. “ನಾನು ಒಳಗೆ ಹೋಗಬೇಕು. ನನ್ನಿಲ್ಲದೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಶುರುವಾಗೋದಿಲ್ಲ. ಸೈಡ್ ಆಗು.”

ಅವಳು ಟರ್ನ್‌ಸ್ಟೈಲ್ ಕಡೆ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆಿಟ್ಟ ಕ್ಷಣವೇ ರಮೇಶ್ ಕೈ ಮತ್ತೆ ಏರಿತು; ಈ ಬಾರಿ ಅವಳ ಎದುರು. “ಮ್ಯಾಡಂ, ದಯವಿಟ್ಟು ಹೊರಗೇ ಇರಿ. ಸಕ್ರಿಯ ತಡೆ ಇದೆ.”

ಹಿಂದಿನಿಂದ ಇಬ್ಬರು ಬಂಧುಗಳು ನಿಂತರು. ಯಾರೂ ಅವಳ ಪರವಾಗಿ ಕೈ ಹಾಕಲಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಒಳಗೆ ದಾರಿ ತೆರೆಯಬೇಕಿತ್ತು. ಟ್ರಾಲಿಯ ಚಕ್ರಗಳು ದಂಡೆ ಮೇಲೆ ಗೀಳುವ ಶಬ್ದ ಮಾಡುತ್ತಾ ಜಾಮ್‌ನಿಂದ ಒತ್ತಾಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಬ್ಬ ಅಡುಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕನ ಮೆತ್ತಗಿನ ಹೊಕ್ಕಳ ಮೇಲೆ ಬೆವರಿನ ಹನಿ ಉರುಳಿತು. ಮೇಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನಿಂದ ಯಾರೋ ಆತುರದಲ್ಲಿ ಕೇಳಿದರು, “ಮಾಲೆ ಬಂದಿಲ್ಲವೇ ಇನ್ನೂ?” ಇದೇ ಅವಳ ಮುಖಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದ ಎರಡನೇ ಹೊಡೆತ. ಅವಳು ಒಳಗೆ ಹೋಗದೆ ಇದ್ದದ್ದು ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ನೋವಾಗಿತ್ತು; ಆದರೆ ದಾರಿ ತೆರೆಯದಿದ್ದರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನೋವು.

“ವಿಕ್ರಮ್,” ಅವಳು ಈಗ ಧ್ವನಿ ತಗ್ಗಿಸಿದಳು; ಆದರೆ ಆ ತಗ್ಗುವಿಕೆಯೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಜನರ ಕಿವಿಗೆ ತಲುಪಿತು. “ಮೊದಲು ದಾರಿ ತೆರೆಯಿಸು. ನಾನು ನಂತರ ಮಾತಾಡ್ತೇನೆ.”

ವಿಕ್ರಮ್ ಅವಳಿಗೆ ನೋಡಿದ. ಆ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷ ಇರಲಿಲ್ಲ; ನೆನಪಿನ ಕಲ್ಲಿನಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿತನ ಮಾತ್ರ ಇತ್ತು. “ನಂತರ ಮಾತಾಡೋದು ನಿಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಸಾಧ್ಯ,” ಅಂದನು. “ಇಲ್ಲಿ ಈಗ ನಿಯಮ ಮಾತ್ರ.”

ಅವನು ರೆಜಿಸ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ. ನಂತರ ಟೈಮರ್ ಫಲಕದ ಪಕ್ಕದ ಕವಚ ತೆರೆದು ಒಳಗಿನ ಚಿಕ್ಕ ಸ್ವಿಚ್ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದ. ಯಂತ್ರದ ಒಳಗಿನಿಂದ ಒಮ್ಮೆ ಕರ್ಕಶ ಧ್ವನಿ ಬಂತು; ಟರ್ನ್‌ಸ್ಟೈಲ್ ಬೀಗ ಸಡಿಲಾಗಿ ತಿರುಗಿತು. “ಹೂವಿನ ಟ್ರಾಲಿ ಮೊದಲು,” ಎಂದು ಅವನು ಹೇಳಿದ. “ಆಮೇಲೆ ಸಿಹಿ. ಪುರೋಹಿತರ ತಟ್ಟೆ ಮೂರನೇದು.” ಅವನ ಮಾತಿಗೆ ಸಾಲು ತಕ್ಷಣ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಬಾಲಕರು ಪೆಟ್ಟಿಗೆತ್ತಿಕೊಂಡು ಒಳಗೆ ಓಡಿದರು. ಅಡುಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಗಾಡಿ ತಳ್ಳಿದರು. ನಂದಿನಿಯ ದೊಡ್ಡಮ್ಮ ತಕ್ಷಣ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಸರಿದು ದಾರಿ ಕೊಟ್ಟಳು. ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ಆ ತೆರೆಯಾದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಒಳನುಗ್ಗಲು ಮತ್ತೆ ಒದ್ದಾಡಿದಳು.

ಅದೇ ಅವಳ ಕೊನೆಯ ಒತ್ತಾಯ.

“ರಮೇಶ್, ಇವಳ ಪ್ರವೇಶ ತಡೆ ಸಮಯ ಮುಗಿಯುವವರೆಗೂ ಹೊರಗೆ,” ವಿಕ್ರಮ್ ಹೇಳಿದ. ಅವನು ಅವಳೇ ಬರೆದ ಕಾಗದವನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸಿ ಅವಳ ಕೈಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಿದ. “ನೀವು ಹೊರಡಿಸಿದ ಆದೇಶ. ನಿಮ್ಮ ಬಳಿ ಇರಿ.”

“ನಾನು ತಡೆಯಲ್ಪಡ್ತೀನಿ?” ಅವಳ ಧ್ವನಿ ಈಗ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಂಬಲಾರದಂತೆ ಒಡೆದಿತು. “ನನ್ನದೇ ಮನೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ—”

“ಹಿಂಬದಿ ಕಾರ್ಯಮಾರ್ಗ,” ವಿಕ್ರಮ್ ಕತ್ತರಿಸಿದ. “ಮುಂಭಾಗ ನಿಮಗೆ ತೆರೆದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಆದೇಶವೇ ಮುಚ್ಚಿದೆ.”

ರಮೇಶ್ ಟರ್ನ್‌ಸ್ಟೈಲ್‌ನ ಅರ್ಧವಲಯದ ಅಡೆತಡೆಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಅವಳ ಮುಂದೆ ಸ್ಥಿರಗೊಳಿಸಿದ. ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆಯ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾಗದ ನಡುಗಿತು; ಒಣ ಕಾಗದದ ಸದ್ದು ಮಾತ್ರ ಸ್ಪಷ್ಟ. ಹಿಂದೆ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಸರಕುಗಳ ಸಾಲು ಈಗ ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಒಳಗೆ ಜಾರಿತು. ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ದಾರಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತೆರೆಯಿತು, ಅವಳಿಗೇ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ. ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಮೇಲಿಂದ ನಂದಿನಿ ತಿರುಗಿ ಒಳಗೆ ಹೋದಳು; ಕೆಳಗೆ ನೋಡುವ ಅಗತ್ಯವೇ ಉಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ.

ವಿಕ್ರಮ್ ಕವಚ ಮುಚ್ಚಿ ಸ್ವಿಚ್ ಅನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟ. ಟೈಮರ್ ಫಲಕದಲ್ಲಿ ಹಸಿರು ಅಂಕಿಗಳು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಓಡತೊಡಗಿದವು. ಅವನು ದಾರಿ ಸಾಗಿದ. ಅವನ ಪಕ್ಕದಿಂದ ಹೂಗಿನ ವಾಸನೆ, ತುಪ್ಪದ ಬಿಸಿ, ಒದ್ದೆಯಾದ ಜುಟ್ಟು, ಬೆವರು, ಉಕ್ಕಿನ ಕಂಬದ ತಂಪು—ಎಲ್ಲ ಒಂದೇ ಹೊಕ್ಕು ಒಳಗೆ ಹರಿದವು. ಹಿಂದೆ ಫಲಕದೊಳಗಿನ ಸಣ್ಣ ಗುನುಗು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ, ಟೈಮರ್ 00:01 ರಿಂದ 00:00ಕ್ಕೆ ಬಿತ್ತು; ಸ್ವಿಚ್ ವಿಕ್ರಮ್ ಇಟ್ಟ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಯಿತು, ಟರ್ನ್‌ಸ್ಟೈಲ್ ರೇಖೆಯ ಹೊರಗೆ ಶಿಲ್ಪಾ ಅತ್ತೆ ನಿಂತದ್ದೇ ಉಳಿಯಿತು.