ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಹೆಸರು ಮೇಲೇರಿತು
“ನಂದಿನಿ, ಒಳಗೆ ಬೇಡ, ಇಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲು,” ಎಂದು ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಬಾಗಿಲಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಕೈ ಚಾಚಿ ತಡೆದಳು. ಒಳಗಿನ ಮಂಟಪದ ಬೆಳಕು ಅವಳ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಸುರಿಯುತ್ತಿತ್ತು; ಹೊರಗಿನ ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ನಂದಿನಿಯ ಚಹಾ ಗ್ಲಾಸ್ ತಣ್ಣಗಾಗಿಬಿಟ್ಟು ಬಾಯಂಚಿನಲ್ಲಿ ತೆಳುವಾದ ಮೇಲ್ಚರ್ಮ ಹಿಡಿದಿತ್ತು. ಅದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ, ಹಿಂಬದಿಯಿಂದ ಬಂದ ಮೇಕಪ್ ಹೊಳೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಭಾವನಾ—ವಿಕ್ರಮ್ನ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗಳ ಮಗಳು, ಈ ಮನೆಯವರಿಗೆ ನಿನ್ನೆ ತನಕ ಹೆಸರೇ ಗೊತ್ತಿರದ ಹುಡುಗಿ—“ಅವಳನ್ನು ಮೊದಲು ಒಳಗೆ ಕರೆಸಿ, ಫೋಟೋ ಟೈಮ್ ಆಗುತ್ತಿದೆ,” ಎಂದು ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಗೇಟಿನ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಹೇಳಿದಳು.
ನಂದಿನಿ ಗ್ಲಾಸ್ ಕೆಳಗಿನ ಉಕ್ಕಿನ ತಟ್ಟೆಯ ಮೇಲೆ ಇಟ್ಟಳು. ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತಣ್ಣನೆಯ ಚಹಾ ವಲಯ ಬಿತ್ತು. ಅವಳು ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ಕಾಗದದ ಮುಚ್ಚನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಡಚಿದಳು; ಅದರ ಒಣ ಕರಕರ ಶಬ್ದ ಹೊರಗಿನ ನಗುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಡುಗೊರೆ ಹೊದಿಕೆ ಅಲ್ಲ—ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ಗಾಗಿ ಅವಳು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ್ದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ವರದಿಗಳ ಪ್ರತಿಗಳು, ಔಷಧಿ ಪಟ್ಟಿ, ಮತ್ತು ಕಳೆದ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ಆರೈಕೆ ವೆಚ್ಚದ ವಿವರ. ಈ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಚಿನ್ನದ ಬೆಳಕು ಹೊಳೆಯುವ ಮುನ್ನ, ಅವರ ಮನೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಗಳ ವಾಸನೆ ಹೊತ್ತಿತ್ತು; ಆ ಹೊರೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದು ನಂದಿನಿಯೇ. ಬಂಧು-ಬಳಗಕ್ಕೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಬಂಧ ಎಂದು ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ ಹೇಳಿಸಿಕೊಂಡ ಮನೆ, ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಬಂದ ಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಅವಳನ್ನು ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿತ್ತು.
“ಏಕೆ?” ನಂದಿನಿಯ ಧ್ವನಿ ಜೋರಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. “ನನ್ನನ್ನು ಯಾರು ಕರೆಯಲಿಲ್ಲ ಅಂತ ಹೇಳ್ತೀರಾ? ಅಥವಾ ಒಳಗೆ ಹೋದರೆ ನಿಮ್ಮ ಕ್ರಮ ಕೆಡುತ್ತದಾ?”
ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಅವಳ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣು ಚುಚ್ಚಿದಳು. “ಇವತ್ತು ಸೀನ್ ಮಾಡಬೇಡ. ಮನೆಯವರ ಒಳ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳೋ ಜಾಗ ಬೇರೆ. ನೀನು ಬಂದಿದ್ದೀಯಾ, ಸರಿ. ಮೊದಲು ಹಿರಿಯರು, ನಂತರ ವಿಶೇಷ ಅತಿಥಿಗಳು.”
“ಹಾಗಿದ್ರೆ ಭಾವನಾ ಯಾವ ಹಿರಿಯರು?” ನಂದಿನಿ ಬಾಗಿಲಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲೇ ನಿಂತು ಕೇಳಿದಳು.
ಅತ್ತೆಯ ತುಟಿಗಳು ಕಠಿಣವಾದವು. ಹತ್ತಿರ ನಿಂತಿದ್ದ ಇಬ್ಬರು ಸಂಬಂಧಿಕರು ತಲೆ ತಿರುಗಿಸಿ ನೋಡಿದರು. ಮೊದಲ ಚಿರು ಬಿರುಕು ಅಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತು.
ಒಳ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಹೂವುಗಳ ಕಮಾನು ಕೆಳಗೆ ಇಬ್ಬರು ಸ್ವಾಗತ ಹುಡುಗಿಯರು ತಂಬೂಲದ ತಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದು ನಿಂತಿದ್ದರು. ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಬರೆದ ಸಣ್ಣ ಬಿಳಿ ಪಟ್ಟಿ ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಮೇಜು. “ಕುಟುಂಬ,” “ವರಪಕ್ಷ ಹಿರಿಯರು,” “ವಿಶೇಷ ಅತಿಥಿಗಳು” ಎಂದು ಮೂರು ಸಾಲು. ನಂದಿನಿ ಒಳಗೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಾಗ ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಅವಳ ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಂದು, “ಅಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ,” ಎಂದು ಮೇಜಿನ ತುದಿಯ ಕುರ್ಚಿಯ ಕಡೆ ತೋರಿಸಿದಳು. ಕುರ್ಚಿ ಎಂದರೆ ಕುರ್ಚಿಯೇ ಅಲ್ಲ—ಸೇವಾ ವಲಯದ ಹುಡುಗಿಯರು ನೀರಿನ ಬಾಟಲ್ಗಳನ್ನು ಇಡುವ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಮಡಚು ಕುರ್ಚಿ.
ವಿಕ್ರಮ್ ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಒಳಗಿನಿಂದ ಹೊರಬಂದ. ಕ್ರೀಮ್ ಬಣ್ಣದ ಕುರ್ಥಾದ ಮೇಲೆ ನೆವಿ ಜಾಕೆಟ್, ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮನೆತನದ ಮಗನ ಅಸಹಜ ದರ್ಪ. ನಂದಿನಿಯ ಕಡೆ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನೋಡಿ, ನಂತರ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕೇಳಿಸುವಂತೆ, “ಅತ್ತೆ, ಅವಳನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಕುಳ್ಳಿರಿಸಿ. ಅವಳು ಇಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಾಳೆ, ಆದರೆ ಮುಂದೆ ಫ್ಯಾಮಿಲಿ ಫ್ರೇಮ್ನಲ್ಲಿ ಗಜಿಬಿಜಿ ಆಗಬಾರದು. ಭಾವನಾ ನಮ್ಮ ಜೊತೆ ಸ್ಟೇಜ್ ಹತ್ತಲಿ,” ಎಂದ.
ಆ ವಾಕ್ಯ ಸುತ್ತಲಿನವರಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು. ಹತ್ತಿರ ನಿಂತಿದ್ದ ಹುಡುಗೊಬ್ಬ ತಕ್ಷಣ ಒಂದು ಪಟ್ಟಿ ಕಾರ್ಡ್ ಎತ್ತಿ ಭಾವನಾಳ ತಟ್ಟೆಯ ಬಳಿ ಇಟ್ಟನು. ಇನ್ನೊಬ್ಬನು ನಂದಿನಿಯ ಮುಂದೆ ಇದ್ದ ಕುಶನ್ ಕುರ್ಚಿಯನ್ನು ತೆಗೆದು ಒಳಸಾಲಿಗೆ ಸರಿಸಿದ. ದೃಶ್ಯ ಕತ್ತರಿಸಿದಂತೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಓದಾಯಿತು—ಯಾರನ್ನು ಒಳ ರೇಖೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಯಾರನ್ನು ಹೊರಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಬೇಕು.
ನಂದಿನಿ ಆ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಅವಳು ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿದ್ದ ಕಪ್ಪು ಮಸಿಯ ಹಳೆಯ ಪೆನ್ನನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಳು. ಅದರ ಮೊನಚಿನ ಬಳಿ ಒಣ ಮಸಿ ಗಟ್ಟಿ ಹಿಡಿದಿತ್ತು. “ನನ್ನ ಹೆಸರು ಎಲ್ಲಿದೆ?” ಎಂದು ಕಾರ್ಡ್ಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ನೋಡತೊಡಗಿದಳು.
“ನಂದಿನಿ, ಡ್ರಾಮಾ ಬೇಡ,” ವಿಕ್ರಮ್ ದವಡೆ ಕಟ್ಟಿ ಹೇಳಿದ.
“ಡ್ರಾಮಾ ನೀವು ಮಾಡ್ತಿದ್ದೀರ.” ಅವಳು ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ನಡುವೆ ಇರುವ ಖಾಲಿ ಜಾಗದ ಮೇಲೆ ಬೆರಳು ಇಟ್ಟಳು. “ಈ ಮನೆಯವರು ನಾನು ಆಸ್ಪತ್ರೆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದಾಗ ನೆನಪಿದ್ದರು. ಇವತ್ತು ಫೋಟೋಗೆ ಅಡ್ಡ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ ಹೊರಗಿನವಳಾ?”
ಅದೇ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಒಳಗಿನ ದಾರಿಯಿಂದ ಇಬ್ಬರು ಬಂದರು. ಒಬ್ಬನು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಕ ಹರ್ಷಾ; ಮತ್ತೊಬ್ಬಳು ಹೂವಿನ ತಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದ ಸತ್ಕಾರ ಹುಡುಗಿ. ಹರ್ಷಾ ನೇರವಾಗಿ ಶೃತಿ ಅತ್ತೆಯ ಕಡೆ ಹೋಗಿ ಏನೋ ಹೇಳಲಿದ್ದ, ಆದರೆ ಅವನ ಕಣ್ಣು ನಂದಿನಿಯ ಮೇಲೆ ಬಿತ್ತು; ತಕ್ಷಣ ಹೆಜ್ಜೆ ಬದಲಿಸಿತು. “ನಂದಿನಿ ಮ್ಯಾಡಂ,” ಎಂದು ಅವನು ಸ್ವಲ್ಪ ಬಾಗಿಕೊಂಡ. “ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸರ್ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೇಲೆ ಇರುವ ಕುಟುಂಬ ಸ್ವಾಗತಕ್ಕೆ ಈಗಲೇ ಬರಮ್ಮಂದಿದ್ದಾರೆ.”
ಅಂಗಳದ ಗಾಳಿ ಒಂದೇ ಸಲ ದಿಕ್ಕು ಬದಲಿಸಿದಂತೆ ಆಯಿತು. ಹರ್ಷಾ ಶೃತಿ ಅತ್ತೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ನೇರವಾಗಿ ನಂದಿನಿಯ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಿಂತ. ಅವಳ ಮುಂಭಾಗದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಪಾನಕ ತಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದ ಹುಡುಗನನ್ನು ಕೈ ಇಶಾರೆಯಿಂದ ಹಿಂದೆ ಸರಿಸಿ, “ಮೊದಲು ಇವರಿಗೆ ದಾರಿ ಬಿಡಿ,” ಎಂದ. ನಂತರ ತಂಬೂಲ ತಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದ ಹುಡುಗಿಯನ್ನು ನಂದಿನಿಯ ಕಡೆ ತಿರುಗಿಸಿ, ಛತ್ರಿಯಂತೆ ಭುಜದ ಬಳಿ ತಡೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ. ಯಾರೆಲ್ಲ ಮೊದಲಿಗರು ಎಂದು ಒಂದು ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ದೇಹಗಳ ಸ್ಥಾನವೇ ಹೇಳಿಬಿಟ್ಟಿತು.
ಭಾವನಾ ಗಾಬರಿಯಿಂದ ಅರ್ಧ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಳು. ವಿಕ್ರಮ್ ತಕ್ಷಣ ಮುಂದೆ ಬಂದು ದಾರಿಯ ಮಧ್ಯೆ ನಿಂತ. “ಒಂದು ನಿಮಿಷ,” ಅವನ ಧ್ವನಿ ಈಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳಿಸಿತು. “ಮೇಲೆ ಕುಟುಂಬ ಸ್ವಾಗತಕ್ಕೆ ಯಾರು ಹೋಗಬೇಕು ಅಂತ ನಾವು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದೇವೆ. ನಂದಿನಿ ಇಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿ. ಅವಳು ಕೆಳಗೆ ಇರಲಿ. ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಕ್ರಮ ಬದಲಿಸೋದು ಸರಿಯಲ್ಲ.”
ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಅವನ ಮಾತಿಗೆ ಬಲ ಕೊಡಲು ಸೇರಿಕೊಂಡಳು. “ಹರ್ಷಾ, ನಿನಗೆ ಯಾರಿಂದ ಸೂಚನೆ? ಮನೆಯ ಮಾನ-ಗೌರವ ಅನ್ನೋದು ಇದೆ. ಬಂಧು-ಬಳಗಕ್ಕೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಬಂಧ ಅಂತ ಹೇಳಿಕೊಂಡರೆ ಒಳ ಸಾಲಿಗೆ ಕೂರಿಸೋ ದಿನ ಬರೋದಿಲ್ಲ. ಹಿರಿಯರು ನೋಡ್ತಿದ್ದಾರೆ.”
ಹರ್ಷಾ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಅಸಹಾಯವಾಗಿ ನಿಂತ. ಅವನಿಗೆ ಕೆಲಸವೂ, ತಪ್ಪು ಹೆಜ್ಜೆಯ ಬೆಲೆಯೂ ಗೊತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವನ ಹಿಂದೆ ಈಗಲೇ ಒಳದಾರಿ ತೆರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿ ಬಿಳಿ ಶರ್ಟ್ ಮೇಲೆ ಶಾಲ್ ಹಾಕಿಕೊಂಡ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಬಂದರು. ಕಳೆದ ತಿಂಗಳುಗಳ ರೋಗವು ಅವರನ್ನು ಸಣ್ಣದಾಗಿಸಿದ್ದರೂ, ಮನೆಯಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ದಾರಿ ತೆರೆಯುವ ಕಣ್ಣು ಇನ್ನೂ ಅದೇ. ಅಂಗಳದಲ್ಲಿದ್ದವರು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಬದಿಗೆ ಸರಿಯತೊಡಗಿದರು.
ವಿಕ್ರಮ್ ತಕ್ಷಣ ನಗುವಿನ ಮುಖ ಹಾಕಿಕೊಂಡ. “ಅಪ್ಪ, ನಾವು ಎಲ್ಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ನೀವು ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳಿ. ನಂದಿನಿ ಬಂದಿದ್ದಾಳೆ, ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ.”
“ನೋಡಿಕೊಳ್ಳ್ತೀರಾ?” ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ ನಿಲ್ಲುವಷ್ಟರಲ್ಲೇ ಕೇಳಿದರು. “ಹಾಗಾದರೆ ಅವಳಿಗೆ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ತಡೆ ಯಾಕೆ?” ಅವರ ಕಣ್ಣು ಮೊದಲು ನಂದಿನಿಯ ಮುಖದ ಮೇಲೆ, ನಂತರ ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿನ ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಮೇಲೆ ಹೋಯಿತು. ನಂದಿನಿ ಇನ್ನೂ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಆ ಕಪ್ಪು ಪೆನ್ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದಳು; ಮಸಿ ಬೆರಳಿಗೆ ತಗುಲಿ ನೀಲಿ ಗುರುತು ಬಿಟ್ಟಿತ್ತು.
ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ತಕ್ಷಣ ಮೃದುವಾದ ಧ್ವನಿ ತಳೆದಳು. “ಅಣ್ಣಾ, ನೀವು ತಪ್ಪಾಗಿ—ಇದು ಕೇವಲ ಕುಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಭಾವನಾ ವರಪಕ್ಷದ ವಿಶೇಷ—”
“ವಿಶೇಷ?” ಅಂಕಲ್ ಮೇಜಿನ ಕಡೆ ನಡೆದರು. ಅವರ ಚಪ್ಪಲಿಯ ಶಬ್ದ ಅಂಗಳದ ಟೈಲ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಕಟುಕಾಗಿ ಕೇಳಿಸಿತು. “ಮೂರು ತಿಂಗಳು ರಾತ್ರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತವಳು ವಿಶೇಷ ಅಲ್ಲವಾ? ನನ್ನ ಔಷಧಿ ಯಾರು ನೋಡಿಕೊಂಡರು? ಮನೆಯವರು ಮೌನವಾಗಿದ್ದಾಗ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗೆ ಯಾರು ಓಡಿದರು? ವಿಕ್ರಮ್, ನಿನ್ನ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥದ ಉಂಗುರ ಆರಿಸುವ ಮಧ್ಯೆ ಯಾರನ್ನು ನೀನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡೆ, ಈಗ ಯಾರನ್ನು ಹೊರಗೆ ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದೀಯೋ ನನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದೆ.”
ವಿಕ್ರಮ್ನ ಮುಖ ಕಸಿದಿತು. “ಅಪ್ಪ, ಇಂಥ ವಿಷಯವನ್ನು ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ—”
“ಎಲ್ಲರ ಮುಂದೆ ಮಾಡಿದ್ದು ನೀನೇ.”
ಅವರು ಕಾರ್ಡ್ಗಳ ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಕೈ ಇಟ್ಟರು. “ಕುಟುಂಬ” ಸಾಲಿನ ಕೊನೆಯ ಕಾರ್ಡ್ನ್ನು ತೆಗೆದು ಓದಿದರು—ಭಾವನಾ. ಅದನ್ನು ಮಡಚಿ ಬದಿಗಿಟ್ಟರು. ನಂತರ ಖಾಲಿ ಕಾರ್ಡ್ನ್ನು ಎತ್ತಿದರು. “ಪೆನ್.”
ನಂದಿನಿ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪೆನ್ ಅವರನ್ನು ಕೊಟ್ಟಳು.
ಅಂಕಲ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಅಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ಬರೆದರು: “ನಂದಿನಿ”. ಹಳೆಯ ಪೆನ್ನಿನ ಮಸಿ ಒಂದೇ ಕಡೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಚೆಲ್ಲಿದರೂ ಹೆಸರು ಬಹಳ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿಂತಿತು. ಅದನ್ನು “ಕುಟುಂಬ” ಸಾಲಿನ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ, ತಮ್ಮ ಹೆಸರು ಬರುವ ಮುಂಚೆ, ನೇರವಾಗಿ ಇಟ್ಟರು. ನಂತರ ಒಳಹೋಗುವ ದಾರಿಗೆ ಹಾಕಿದ್ದ ಸಣ್ಣ ಕಗ್ಗಂಟಿನ ದಾರಿಯನ್ನು ಹಿಡಿದು, ಭಾವನಾಳ ಕಡೆ ತೆರೆದಿದ್ದ ಎಡ ದಾರಿಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ, ನಂದಿನಿ ನಿಂತಿದ್ದ ಬಲ ದಾರಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದರು. ಇಷ್ಟೇ—ಆದರೆ ಅಂಗಳವೇ ಹೊಸದಾಗಿ ಓದಿತು. ಯಾವ ದಾರಿ ಒಳಸಾಲಿಗೆ, ಯಾರ ಮುಂದೇ ಹೂತಟ್ಟೆ ತಿರುಗಬೇಕು, ಯಾರು ಯಾರನ್ನು ಮೀರಿ ಹೋಗಬಾರದು ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಗೋಚರಿಸಿತು.
“ಇಂದಿನ ಕುಟುಂಬ ಸ್ವಾಗತಕ್ಕೆ ನನ್ನ ಜೊತೆ ಮೊದಲಿಗೆ ನಂದಿನಿ ಬರುತ್ತಾಳೆ,” ಅವರು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. “ಅವಳು ಅತಿಥಿ ಅಲ್ಲ. ಅವಳನ್ನು ತಡೆದವರು ಈಗ ದಾರಿ ಬಿಡಲಿ.”
ದೃಶ್ಯ ಅಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮಾತಿನಿಂದ ನಿಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಹರ್ಷಾ ಕ್ಷಣವೂ ಕಳೆದುಹಾಕದೆ ತಂಬೂಲದ ಹುಡುಗಿಯನ್ನು ನಂದಿನಿಯ ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಕರೆದನು. ಪಾನಕ ತಟ್ಟೆ ಹಿಡಿದ ಹುಡುಗ ಹಿಂದೆ ಸರಿದ. ಭಾವನಾ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕ್ಲಚ್ನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿದು ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಸರಿಯಬೇಕಾಯಿತು. ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಬಂದು ಏನೋ ಹೇಳಲು ಬಾಯಿ ತೆರೆದಳು, ಆದರೆ ದಾರಿಯನ್ನು ಈಗ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ ತಾವೇ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದರು; ಅವಳಿಗೆ ಅವರ ಎದುರಿಗೆ ನಿಲ್ಲುವ ಜಾಗವೇ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ವಿಕ್ರಮ್ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಇಳಿದ. “ಅಪ್ಪ, ಇದು ತಪ್ಪು ಸಂದೇಶ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಜನರು—”
“ಜನರು ಸರಿಯಾದುದನ್ನೇ ನೋಡಲಿ,” ಅಂಕಲ್ ಕತ್ತರಿಸಿದರು. “ಮತ್ತು ನೀನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದುದು ನಿನ್ನ ಮುಖವಲ್ಲ, ನಿನ್ನ ನಡೆ. ನಂದಿನಿ, ಆ ಕಾಗದ ಕೊಡು.”
ಅವಳು ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕಂದು ಮುಚ್ಚನ್ನು ಅವರಿಗೆ ನೀಡಿದಳು. ಒಣ ಕಾಗದ ಮತ್ತೆ ಕರಕರನೆಂದಿತು.
ಅಂಕಲ್ ಅದನ್ನು ತೆರೆಯಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕಾಣುವಂತೆ ವಿಕ್ರಮ್ ಕಡೆ ಚಾಚಿದರು. “ಇದರಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಖರ್ಚಿನ ಲೆಕ್ಕ ಇದೆ. ಈ ಮನೆಯ ಲೆಕ್ಕ. ಇದನ್ನು ಹೊತ್ತವಳನ್ನು ನೀನು ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದೀಯ. ಈಗಿನಿಂದ ನನ್ನ ಪಕ್ಕದ ಆಸನ, ಮೇಲಿನ ಸ್ವಾಗತ, ಮತ್ತು ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಪರಿಚಯ—ಎಲ್ಲವೂ ಮೊದಲು ಅವಳಿಗೆ. ನೀನು ನಂತರ.”
ವಿಕ್ರಮ್ನ ಕೈ ಮಧ್ಯೆ ಎತ್ತಿ ನಿಂತೇ ಬಿಟ್ಟಿತು; ಮುಚ್ಚನ್ನು ಹಿಡಿಯಲೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ, ತಳ್ಳಲೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಅವನ ಹಿಂದೆ ನಿಂತಿದ್ದ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಅಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ಅರ್ಧ ವಲಯ ಬಿಡಿಸಿ ಸರಿದರು. ಅದು ಅವನಿಗೆ ಕಾಣದ ಚುಕ್ಕಾಣಿ ಕಿತ್ತುಹೋದ ಕ್ಷಣ. ಅವನ ಮಾತಿನ ಜಾಗವನ್ನು ಈಗ ದಾರಿಗಳು, ಕಾರ್ಡ್ಗಳು, ಮತ್ತು ಇತರರ ದೇಹಗಳು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದವು.
ನಂದಿನಿ ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮುಂದಕ್ಕೆ ನಡೆಯಿತು. “ಅಂಕಲ್,” ಅವಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿದಳು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಕೇಳಿಸಲೆಂದು. “ನನ್ನನ್ನು ಯಾರು ಎಂದು ನೀವು ಹೇಳಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ನನಗೆ ಹೊರ ಜಾಗ ತೋರಿಸಿದವರು ಈಗ ನನ್ನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಬಾರದು. ಅಷ್ಟೇ ಸಾಕು.”
ಆ ವಾಕ್ಯ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಅದು ಅಂಗಳದ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಅಂತಿಮ ಗೀರು ಎಳೆದಿತು. ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ ತಲೆಯಾಡಿಸಿದರು. “ಆಗ ಹಾಗೆಯೇ.”
ಮೇಲಂತಸ್ತಿನ ಕಡೆ ಹೋಗುವ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಅಂಚಿಗೆ ಅವರು ನಡೆದಾಗ, ಹರ್ಷಾ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ದಾರಿಯನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ. ನಂದಿನಿ ಅವನನ್ನು ಒಂದು ಇಶಾರೆಯಿಂದ ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ತಾನೇ ಮುಂಚೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಳು. ಕೆಳಗಿನ ಅಂಗಳದಿಂದ ಮೇಲಿನ ಬೆಳಕಿಗೆ ಏರುವಾಗ, ಅವಳ ಪಾದಸ್ಪರ್ಶವು ಕಲ್ಲಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ, ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೇಳಿಸಿತು. ಅರ್ಧ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ಗೆ ತಲುಪಿದಾಗ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಅಂಕಲ್ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಿಗೆ ತಿರುಗಿ, ಒಳಗಡೆಯ ಹಾದಿಗೆ ಅವಳನ್ನು ಮೊದಲು ತಿರುಗಿಸಿದರು. ನಂದಿನಿಯ ಕೈ ಹ್ಯಾಂಡ್ರೇಲ್ ಹತ್ತಿರ ತಗುಲಿತು; ಹಿಂದೆ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಮೇಲೆ ವಿಕ್ರಮ್, ಶೃತಿ ಅತ್ತೆ, ಉಳಿದವರು ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಹೆಜ್ಜೆ ಮಧ್ಯೆ ನಿಂತವರಾಗಿದ್ದರು. ನಂದಿನಿ ಒಳಮುಖವಾಗಿ ತಿರುಗಿ ಮೇಲಿನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ ಇಟ್ಟಳು.