తలుపు మూసిన తర్వాత అతను వచ్చాడు
రఫీ గేట్ దగ్గర బెల్ నొక్కి, చేతిలోని చిన్న కాగిత సంచిని మాధవి వైపు చాచాడు. “అక్కా, పై ఫ్లాట్ వాళ్ల దగ్గర నుంచి పంపించారు. ఇప్పుడే రావాలని చెప్పారు. కీ కూడా ఉంది.” ఆ సంచిలోని లోహం తగిలి చప్పున మోగింది. వాకిలి పై ట్యూబ్లైట్ గుగ్గుమనిపిస్తోంది. లోపల చిన్న టేబుల్పై చల్లారిన అన్నం, పక్కనే తెరిచి పెట్టిన ల్యాప్టాప్, కంపెనీ నుంచి వచ్చిన రాత్రి షిఫ్ట్ సందేశం—ఇవన్నీ ఒకేసారి ఆమె మీద పడినట్టయ్యాయి.
మాధవి సంచిని తీసుకోలేదు. “ఇప్పుడా?” అంది. రఫీ అసౌకర్యంగా చెయ్యి మార్చుకున్నాడు. “సరోజినీ అత్తగారు కిందకు వచ్చి చెప్పారు. ‘పిలిస్తే వస్తుంది’ అన్నారు. అర్జున్ గారు కూడా ఉన్నారు.” చివరి మాటను అతను తగ్గించి అన్నాడు, కాని అదే ఈ రాత్రి దేహం పొడవునా గుచ్చిన ముల్లుగా మారింది. మూడు ఏళ్ల క్రితం ‘ఇంటివాళ్లకు మరియు స్నేహితులకు తెలిసిన సంబంధం’ అని చెప్పిన వాళ్లే, ఒక్క ఫోన్ కూడా చేయకుండా పెళ్లి మాటలు మళ్లించిన రాత్రి నుంచి మాధవి ఆ అపార్ట్మెంట్ వైపు చూడలేదు.
“నేను పని మధ్యలో ఉన్నాను,” అంది. ఆ మాటలో కష్టం కంటే గౌరవమే ఎక్కువ. సేవా రంగం ఉద్యోగం; కస్టమర్ ఫిర్యాదు మూసే ముందు ఎవరూ నీ బాధను అడగరు. రఫీ మాత్రం సంచి ముందే ఉంచాడు. పొడి కాగితం మడతల రాపిడి వినిపించింది. “అక్కా, నేను చెప్పాల్సింది చెప్పా. కానీ ఆ కీ… మీది అనిపిస్తోంది.”
మాధవి వేళ్లతో సంచిని నెమ్మదిగా తెరిచింది. పాత బ్రాస్ కీ. వాడుకతో అంచులు మెత్తబడిపోయాయి. ఆమెకు బాగా తెలుసు—హైదరాబాద్ మెట్రో దగ్గర ఉన్న చిన్న రెంటెడ్ గది కీ అది. అర్జున్ పరీక్షలకి చదువుకునే రోజులలో, తన షిఫ్ట్ ముగిసి రాత్రి పది తర్వాత వెళ్లి భోజనం పెట్టిన, జ్వరంలో చెంపపై నీటి గుడ్డ పెట్టిన, వాడి ఫీజు కోసం తన బంగారు ఉంగరం అమ్మిన గది. ఆ కీని అతడే ఒకసారి నవ్వుతూ “మన ఇద్దరి దగ్గర ఉంటేనే ఇల్లు” అన్నాడు. ఆ మాట తర్వాత వారం రోజుల్లోనే అతను కనిపించకుండా పోయాడు.
ఆమె చీర పల్లవం సరిచేసుకుని తలుపు మూసింది. “ఐదు నిమిషాలు. అంతే.” రఫీ ఉపిరి వదిలాడు. మెట్ల దారి వైపు నడుస్తుండగా, ఫోన్లో ఆఫీస్ గ్రూప్ మీద ఒక ఎరుపు గుర్తు మెరిపింది. ఆమె చూడలేదు.
పై ఫ్లాట్ వాకిలి తెరిచి ఉంది. లోపల లైట్లు వెలిగిపోతున్నాయి; డైనింగ్ టేబుల్పై స్టీల్ గ్లాసులు, మిఠాయి డబ్బా, సగం తిన్న పకోడీలు. ఆ ఇంట్లో ఎప్పుడూ ఆమెకి కుర్చీ చూపలేదు; ఈరోజూ మారలేదు. సరోజినీ అత్త వాకిట్లోనే నిలబెట్టి, లోపల ఉన్న సోఫా వైపు తిరిగి, “అనుపమా, నీ అమ్మకి కాల్ చెయ్యమ్మా,” అంది. మాధవిని చూసి మాత్రం, “రాత్రిళ్లు ఇలా వచ్చేయడం మంచిది కాదు. కానీ పాత విషయం కాబట్టి పిలిచాం,” అంది. పిలిచాం—మనసు కాదు, అధికారమనేలా.
సోఫాలో అర్జున్ కూర్చున్నాడు. ఇస్త్రీ చేసిన షర్ట్, మెడలో కంపెనీ గుర్తింపు కార్డు ఇంకా వేలాడుతోంది. పక్కన అనుపమ—బ్యాంకులో ఉద్యోగం చేస్తుందనే వినింది—అతని తల్లితో దగ్గరగా కూర్చుని టీ పట్టుకుంది. మాధవి కోసం ఎవరూ గ్లాస్ కూడా అడగలేదు. అర్జున్ లేచే ప్రయత్నం చేశాడు; సరోజినీ అత్త కంటిచూపుతో మళ్లీ కూర్చోబెట్టింది. “నువ్వు కూర్చోవాల్సిన పనిలేదు,” అంది మాధవికి, “ఇది ఎక్కువ సేపు కాదు.”
అవమానం ఎప్పుడూ పెద్ద మాటల్లో రావదు; ఎవరికెక్కడ నిలబడమంటారో అక్కడే వస్తుంది. మాధవి వాకిటి అంచునే నిల్చుంది. అర్జున్ ఆమె చేతిలోని కీ చూసి రంగు మారిపోయాడు. “అది—” అనగానే సరోజినీ అత్త అతని మాట కత్తిరించింది. “నువ్వు అప్పట్లో తీసుకున్నట్టు చెప్పావ్ కదా? ఇప్పుడిది ఎవరి దగ్గర ఉందో చూస్తున్నాం. అందుకే పిలిచాం. మా ఇంటి పేరు మీద మళ్లీ మాటలు రావద్దు.”
మాధవి నవ్వలేదు. “మీ ఇంటి పేరు మీదా?” అంది. అంతే. ఆ ఒక్క ప్రశ్న గదిలోని గాలి కొంచెం ముడుచుకుంది. అనుపమ టీ కప్పును నెమ్మదిగా కింద పెట్టింది. అర్జున్ తలదించుకున్నాడు—అదీ ఒప్పుకోలేని మనిషి తలదించుకోవడం, తప్పును ఎత్తుకునే మనిషిది కాదు.
“అందుకే స్పష్టత,” సరోజినీ అత్త గట్టిగా అంది. “అప్పట్లో నువ్వే వెళ్లిపోయావు. మాకు తెలిసింది అంతే. ఈ కీని ఇప్పటికి దాచుకోవడం కూడా…” మాట మధ్యలో ఆమె చేయి టేబుల్పై ఉన్న పాత ఫైల్ మీద పడింది. “ఇది కూడా అక్కడే దొరికింది. ఎన్ని రోజులు మడిచారో చూడి.”
అది ఒక చిన్న ఔషధ దుకాణం బిల్లు, పాత ఫీజు రసీదు కలిసి మడిచిన చీటి. మడతల దగ్గర తెల్లటి గీతలు పడ్డాయి. అర్జున్ ఒక్కసారిగా ముందుకు వాలిపోయాడు. “అమ్మ, అది ఇవ్వొద్దు,” అన్నాడు. ఆలస్యం అయ్యింది. సరోజినీ అత్త దాన్ని నిర్లక్ష్యంగా మాధవి చేతిలో పెట్టింది—ఎవరినో పట్టుకునే ఆధారం దొరికిందనే తృప్తితో.
మాధవి చీటిని విప్పింది. పై రసీదు మీద కాలేజీ పరీక్ష ఫీజు, చెల్లించిన పేరు అర్జున్. కింద ఔషధ దుకాణం బిల్లుపై రోగి పేరు మాత్రం అర్జున్, చెల్లించినవారి దగ్గర ఆమె చేతిరాతలో ‘మాధవి’. వాటి మధ్యలో చిన్నగా ఇంకో మడత కాగితం. అర్జున్ అక్షరాలు: “ఫీజు నువ్వు కట్టావని ఇంట్లో తెలిసితే నన్ను నీ మీదే ఉంచేస్తారు. నేను స్వయంగా చూసుకున్నట్టు చెప్తాను. కొద్దిరోజులు దూరంగా ఉండు. ఉద్యోగం వచ్చాక తీసుకెళ్తా.” చివరి రెండు పదాలు గీయబడ్డాయి. వాటి మీద సరోజినీ అత్త చేతిరాత: “ఆ అమ్మాయి ఇప్పుడు ఇంటికి రావడం ఆపాలి.”
గదిలో ఉన్న ప్రతీ వస్తువు ఒక్కసారిగా తన నిజమైన బరువుతో కనిపించింది. పకోడీలు, మిఠాయి, ఇస్త్రీ చేసిన చొక్కా, అనుపమ నిశ్శబ్దం—అన్నీ ఒకే అబద్ధం మీద నిలిచినట్టుగా. అర్జున్ చెయ్యి సోఫా అంచున బిగిసి తెల్లబడింది. “మాధవి, నేను…” అన్నాడు. కానీ ఆ చీటి అతని కన్నా ముందే మాట్లాడేసింది. ఆమె వెళ్లిపోలేదు. అతడే తన బలహీనతను అమ్మకు అప్పగించి, ఆమె నిశ్శబ్దాన్ని కథగా మార్చాడు.
సరోజినీ అత్త ముందుగా కోపంతో ఊగి, వెంటనే తన గౌరవాన్ని కాపాడుకునే పద్ధతికి జారుకుంది. “అది అప్పటి పిల్లలపని. ఇంట్లో పరిస్థితులు కూడా—” అంది. మాధవి చీటిని మడవలేదు. “పిల్లలపని అయితే నా డబ్బుతో ఫీజు కట్టించుకోవడం పిల్లలపని. నా పేరుని తుడిచి, నేను వెళ్లిపోయానని చెప్పడం మీ ఇంటిపని.” ఆమె గాత్రం ఎత్తుకుపోలేదు. అందుకే గట్టిగా తగిలింది.
అనుపమ నెమ్మదిగా లేచింది. “అర్జున్, ఇది నిజమా?” అని అడిగింది. అర్జున్ ఆమె వైపు చూడలేదు. అదే సమాధానం. సరోజినీ అత్త వెంటనే, “ఇప్పుడు పెళ్లి మాటల మధ్య డ్రామా అవసరం లేదు,” అంది. ఆ ‘డ్రామా’ అనే మాట మాధవి చెవుల్లో మంట పెట్టింది. ఆమె చీటిని టేబుల్పై ఉంచింది. “నాకేం అవసరం లేదు. మీరు పిలిచారు కాబట్టి వచ్చాను.”
ఆమె తిరిగేసరికి అర్జున్ లేచాడు. “ఒక్క నిమిషం,” అన్నాడు. ఆ స్వరంలో మొదటిసారిగా అధికారంలేదు; ఆలస్యమే ఉంది. మాధవి వాకిటి దాటి బయటకు వచ్చింది. వెనక నుంచి అతని అడుగులు వచ్చాయి. హాల్ బయట కారిడార్లో ట్యూబ్లైట్ గుగ్గుమని, ఎగ్జాస్ట్ ఫ్యాన్ గాలి నిర్జీవంగా తిప్పుతోంది. కింద రోడ్డుమీద మెట్రో చివరి రైలు దూరంగా జారిన శబ్దం వినిపించింది.
“నువ్వు మాట్లాడకపోతే నేను జీవితాంతం—” అని మొదలెట్టాడు అర్జున్. మాధవి ఆపేసింది. “జీవితాంతం అనే హక్కు అప్పుడే వదిలేశావు.” అతను రెండు క్షణాలు ఆమె ముఖం చూస్తూ నిలబడ్డాడు. ఆ చూపు ఆమెకి పాత కాలేజీ అర్జున్ను గుర్తుచేయలేదు; తనే తనను ఆలస్యంగా చూసుకున్న మనిషిని చూపించింది. అలా కనిపించడమే మరింత బాధ.
అతను జేబులో నుంచి కొత్త కీ తీసాడు. మరో చేతిలో చిన్న గోధుమరంగు కవర్. “గచ్చిబౌలిలో ఫ్లాట్ తీసుకున్నా. నా దగ్గరికి రా అంటే కాదు… ముందుగా నీకే. నీ పేరుమీద అడ్వాన్స్ పెట్టా. ఇది కీ. ఇది కొంత డబ్బు. అప్పటిదానికి కూడా… ఇప్పుడు ఏం చెప్తే నమ్మకపోయినా, నేను భయపడ్డాను. నిన్ను కోల్పోయానని అప్పుడే తెలిసింది. కానీ తిరిగి రావడానికి కూడా ధైర్యం చేయలేదు.”
ఆ కీ మెరుపు కంటే అతని వేళ్ల వణుకు స్పష్టంగా కనిపించింది. చాలా ఆలస్యంగా నేర్చుకున్న పశ్చాత్తాపం మనిషిని వినయంగా చూపిస్తుంది; కానీ గాయానికి ఔషధం కాదు. మాధవి కవర్ను తాకలేదు. “ఇప్పుడు ఎందుకు?” అంది. అతను మెల్లిగా నవ్వి, వెంటనే ఆ నవ్వు కూలిపోయింది. “అమ్మ స్టోర్రూం సర్దుతుంటే ఆ చీటి దొరికింది. అనుపమ ముందు కూడా… అంతా బయటపడ్డాక నాకు అర్థమైంది నేను ఎవర్నీ కాపాడలేదు. నిన్నే వదిలేశాను.”
“నీకు ఇప్పుడర్థమైంది,” అంది మాధవి, “నాకది అప్పుడే జరిగింది.” ఆమె చేతిలో ఇంకా పాత కీ ఉంది. దాని అంచులు చెమటతో తడిశాయి. “అప్పుడే వచ్చుంటే నేను ఏడ్చేదాన్ని. కోప్పడేదాన్ని. బహుశా వినేదాన్ని కూడా. కానీ ఇప్పుడు నీ పశ్చాత్తాపానికి నన్ను చిరునామాగా పెట్టకు.”
అర్జున్ కవర్ను ముందుకు చాచాడు. “దయచేసి తీసుకో. ఎక్కడైనా సేఫ్గా ఉండు. నీ అద్దె, నీ అమ్మ చికిత్స—నిఖిల్ ద్వారా తెలుసుకున్నా. కనీసం ఇది తీసుకుంటే…” అతను పూర్తిగా దిగజారి మాట్లాడుతున్నాడు. ఒకప్పుడు తన చేతి మీద వేళ్లు వేసి “నువ్వు ఉన్నావంటే చాలు” అన్న మనిషే, ఇప్పుడు డబ్బు, అడ్వాన్స్, ఫ్లాట్ కీతో నిలబడ్డాడు. ప్రేమ వెనుక నిలబడలేని వాడి పశ్చాత్తాపం ఎప్పుడూ వస్తువులే వెతుక్కుంటుంది.
మాధవి అతని చేతిలోని కొత్త కీని చూసింది. తరువాత తన అరలోని పాత కీని చూసింది. ఈ రెండు లోహపు ముక్కల మధ్య మూడు సంవత్సరాలు, ఒక అమ్మిన ఉంగరం, ఎన్నో రాత్రి షిఫ్ట్లు, ఒంటరిగా అమ్మను ఆసుపత్రికి తీసుకెళ్లిన ఉదయాలు, తానెప్పుడూ తిరిగి అడగని వివరణ—అన్నీ ఉన్నాయి. ఆమె ముందుకు వచ్చి, అతను చాచిన చేతిని కాదు, పక్కనున్న కారిడార్ మూల బెంచ్ దగ్గర ఉన్న చిన్న టీ టేబుల్ను ఎంచుకుంది. అక్కడ రఫీ పెట్టి మరిచిపోయిన పేపర్ కప్పులో టీ నుంచి ఇంకా పల్చని ఆవిరి లేస్తోంది.
మొదట పాత కీని టేబుల్పై పెట్టింది. శబ్దం చిన్నదే, కాని తుదిపుల్లలాగా విన్నది. అర్జున్ వెంటనే కొత్త కీతో ఉన్న చేతిని ముందుకు జరిపాడు. మాధవి ఆ చేతిని చూడలేదు. అతని వేళ్ల మధ్యనున్న కవర్ ఇంకా తెరవకుండానే ముడుచుకుంది. ఆమె అతని వైపు ఒక్కసారి చూసి, చాలా మెల్లగా అంది—“నీకు నిజం ఆలస్యంగా వచ్చింది. నాకు తలుపు ముందే మూసుకుంది.”
అని చెప్పి, అతని చేతిలోనే ఉన్న కొత్త కీ, కవర్ రెండూ తాకకుండా తిరిగి నడిచిపోయింది. కారిడార్ చివర మెట్ల వైపు ఆమె అడుగులు మాయమైన తర్వాత, బెంచ్ పక్కనున్న చిన్న టేబుల్పై పాత కీ ఒంటరిగా పడి ఉంది. పేపర్ కప్పులో టీ చల్లారిపోయింది. పల్చని ఆవిరి నెమ్మదిగా కరిగి ఆగిపోయింది.