అందరి ముందే ఆమె పేరే పిలిచాడు
“ఆపు,” అని శైలజ అత్త గుమ్మం దగ్గరే చేయి అడ్డంగా పెట్టింది. పసుపు తోరణం కింద మాధవి అడుగు ముంగిట పడకముందే ఆమెను పక్కకు నెట్టేసి, “ముఖ్యమైన వాళ్లు ముందుగా లోపలికి వెళ్తారు. నువ్వు ఇక్కడే ఉండు. అతిథుల పేర్లు నమోదు చేయాలి,” అంది. అడ్డంగా పెట్టిన చేయి మీద ఉన్న బంగారు గాజులు చప్పుడయ్యాయి; ఆ చప్పుడు చుట్టూ నిలబడ్డ బంధువుల చూపులకన్నా అవమానంగా మాధవికి తగిలింది.
హైదరాబాద్ బయట ఉన్న ఆ ఫంక్షన్ వెన్యూ పెద్దగా కాదు; కాంపౌండ్ గేటు దాటగానే ఓపెన్ ప్రాంగణం, ఎడమవైపు వరండా, కుడివైపు అతిథుల నమోదు టేబుల్. టేబుల్ అంచున కాగితపు గ్లాసు టీ చల్లారిపోయి పలుచటి పొర కట్టుకుంది. దాని పక్కనే అర్ధంగా మడిచి మళ్లీ తెరిచిన రసీదు, పెన్ను, పూల దండల తాడు చిక్కుకుని ఉన్నాయి. ఆ టేబుల్ దగ్గరికి మాధవిని చూపిస్తూ శైలజ అత్త గట్టిగా అంది, “ఇంటివాళ్లకు తెలిసిందని ఎవరైనా లోపల కూర్చోబెట్టాలా? పెళ్లి అంటే శిస్తు ఉంటుంది. పని చూసుకో.”
అక్కడున్న ఇద్దరు చెల్లెమ్మలు ఒకరినొకరు చూసుకుని నోళ్లు మూసుకున్నాయి. వరుడి వైపు పెద్దమనిషి లా తిరిగే రమణ మామ నవ్వు ఆపుకున్నట్టు మీసం కదిలించాడు. మాధవి ఒక్క క్షణం కూడా వెనక్కి తగ్గలేదు. తన భుజానికి వేలాడుతున్న పలుచబడిన గుర్తు పట్టా—సేవా రంగం కంపెనీ లోగో ఉన్న పాత లాన్యార్డ్—జడచివరని తాకింది. ఆమె బ్యాగ్ నుంచి ఫోన్ తీసి మౌనంగా పెట్టి, శైలజ అత్త చూపించిన కుర్చీని తాకకుండా నిలబడి, “పేర్లు నేను రాస్తాను. కానీ నేనేక్కడ నిలబడాలో మీరు నిర్ణయించలేరు,” అంది.
ఆ ఒక్క వాక్యం గుమ్మం దగ్గర చిన్న పగుళ్లా పడింది. పక్కనే నిలబడ్డ ఫంక్షన్ మేనేజర్ సతీష్ వెంటనే ఎవరి వైపు చూడాలో అర్థంకాక టేబుల్, గుమ్మం, శైలజ అత్త ముఖం మధ్య చూపు తిప్పాడు. అయినా శైలజ అత్త గొంతు తగ్గలేదు. “అయ్యో, వినే తీరే చూడండి. పేరు రాస్తే ఉపకారం చేసినట్టుంది. లోపల వధువు దగ్గర ఉండేది మా బంధువు రేఖ. నువ్వు బయట పని. అంతే.”
మాధవి రిజిస్టర్ తెరిచింది. మొదటి పేజీ మీద కుటుంబ పెద్దల పేర్లు, దాతల జాబితా, వచ్చిన వారి గమనికలు. తాను తెచ్చిన కవర్, బంగారు అక్షరాల్లో ముద్రించిన ఆహ్వాన పత్రం, అర్జున్ ముందురోజు పంపిన సందేశం—అన్నీ బ్యాగ్లోనే ఉన్నాయి. ఆమె అవి బయటకు తీయలేదు. శైలజ అత్తకు కావలసింది అదే: తెలిసిన సంబంధాన్ని గుమ్మం దాటి పేరు పెట్టకుండా పని చేతిలో పెట్టి చిన్నబుచ్చడం. అందుకే మాధవి కూర్చోలేదు. నిలబడి ఒక్కొక్కరిని చూసి, “పేరు, ఏ వైపు?” అని అడిగింది. గుమ్మం దాటుతున్న వాళ్లు ఆమెను సేవకురాలిలా కాకుండా, ఎవరిని ఎదురుచూస్తున్నారో తెలీక కాస్త జాగ్రత్తగా మాట్లాడటం మొదలుపెట్టారు.
అర్జున్ ఇంకా రాలేదు. ఉదయం నుంచి ఫోన్లో అతని జాడ లేదు. అదే శైలజ అత్త బలం. “పెళ్లి ఖర్చులు ఎవరు చూసారో తెలుసా?” అంటూ ఆమె దగ్గరే నిలబడి ప్రతి కొత్త అతిథికి వినిపించేలా, “ఈ మధ్య పిల్లలు మెట్రోలో తిరిగి రెండు కాఫీలు తాగితే సంబంధమైపోయిందనుకుంటున్నారు,” అంది. ఒక వృద్ధమ్మాయి వచ్చి మాధవిని “అమ్మా, నువ్వెవరి అమ్మాయి?” అని అడగగానే శైలజ అత్త తానే సమాధానం చెప్పింది. “బయటి వాళ్లలో ఒకరు. సహాయం చేస్తోంది.”
ఆ మాటకు ఖర్చు పెరిగింది. రేణుక పిన్ని మెట్లు దిగుతూ విన్నది. ఆమే కాసేపు ఆగి మాధవి ముఖం చూసింది; ఏమీ మాట్లాడలేదు కానీ ఆమె కాళ్లు గుమ్మం వైపు కాక మాధవి టేబుల్ వైపు మళ్లాయి. “నీకు టీ కూడా తాగలేదుగా,” అని మెల్లిగా అడిగింది. టేబుల్ మీద చల్లారిన గ్లాసు దగ్గర వేళ్లతో వలయం తడిమి, “ఇది పాతదే,” అంది. శైలజ అత్త వెంటనే మధ్యలోకి వచ్చింది. “రేణుకా, ఇప్పుడీ సెంటిమెంట్లు వద్దు. పని గందరగోళం అవుతుంది.”
పని గందరగోళమే అయ్యింది. సతీష్ తీసుకొచ్చిన పూల త్రేను రేఖ తీసుకోకుండా వెనక్కి నెట్టేసింది. “బయట ఉన్న వాళ్లు ఇవ్వాలి,” అంది. శైలజ అత్త ఆలస్యం చేయలేదు. త్రే మాధవి చేతిలో పెట్టి, “ఇదిగో, రిజిస్టర్ కూడా, ఇది కూడా. లోపలికి వస్తే పక్కదారి నుంచే రా. ప్రధాన ముంగిట వద్ద నిలబడకు,” అంది. ఆ క్షణంలో టేబుల్, త్రే, రిజిస్టర్ అన్నీ మాధవి చేతుల్లో పడిపోయాయి; గుమ్మం దాటే ప్రతి బంధువు ఆమెను చూస్తూనే దాటాల్సి వచ్చింది. అవమానం ఇప్పుడు పని రూపంలో కనిపిస్తోంది.
మాధవి ఒక చేతితో పేర్లు రాస్తూ, ఇంకో చేతితో తాంబూలం అందిస్తోంది. ఆమె వేళ్లకి కుంకుమ అంటుకుంది. వధువు పక్షం వాళ్లు లోపల కుర్చీల్లో కూర్చుని ఫోటోలు దిగుతుంటే, ఆమెను మాత్రం గేటు దగ్గరే ఉంచారు. శైలజ అత్త ప్రతిసారి దగ్గరగానే తిరుగుతూ, “సరిగ్గా రాయ్. పెద్దల పేర్ల ముందు గౌరవప్రదంగా రాయాలి,” అంటూ గట్టిగా చెప్పేది. మాటలు మాధవికోసమే అయినా వినిపించేది అందరికీ. “ఎవరైనా అడిగితే ‘మాధవి’ అని మాత్రమే చెప్పు. ఇంకేమీ అవసరం లేదు.”
ఆమె కళ్లెత్తి చూసింది. “ఎవరికీ అవసరం లేదో మీరు నిర్ణయిస్తారు. నాకు ఏమి అవసరమో నేను నిర్ణయిస్తాను.”
శైలజ అత్త నవ్వింది. “అదిగో మరి. నిర్ణయించుకోవడానికి ముందు హక్కు ఉండాలి.”
అదే క్షణం కాంపౌండ్ గేటు బయట కార్ బ్రేక్ ఘర్షణ వినిపించింది. రెండు మూడు మెడలు ఒకేసారి తిరిగాయి. గుమ్మం వైపు వెళ్లాల్సిన భుజాలు ఆగిపోయాయి. అర్జున్ వేగంగా లోపలికి నడుస్తూ కనిపించాడు; అతని వెనుక అతని తండ్రి నరసింహం కూడా ఉన్నాడు. కానీ గుమ్మం దాకా రాకముందే శైలజ అత్త వారివైపు దూసుకెళ్లి, చేతి సంకేతంతో మాధవి కనిపించని మూలకు పంపించాలనుకుంది. “ఇక్కడే ఉండు,” అంటూ ఆమె త్రేను మరింత బలంగా మాధవి చేతికి నొక్కింది. అదే అతి.
రేణుక పిన్ని ముందుగా కదిలింది. ఆమె గుమ్మం నుంచి మళ్లీ వెనక్కి తిరిగి సూటిగా మాధవి దగ్గరకు వచ్చింది. ఆమె వెనకాల రెండు చిన్నమ్మాయిలు కూడా టేబుల్ చుట్టూ చేరారు. సతీష్ తన పుస్తకం తీసుకెళ్లాల్సింది బదులు మాధవి ముందున్న టేబుల్ ఖాళీ చేసి, మైకు స్టాండ్ను కాస్త ఆమెవైపు జరిపాడు; అతని చెప్పుల దారి స్పష్టంగా మారింది. వరండా మెట్లమీద నిలబడ్డ ఇద్దరు పెద్దలు శైలజ అత్త వైపు కాకుండా మాధవి చేతిలోని రిజిస్టర్ వైపు చూడటం మొదలుపెట్టారు. గుమ్మం మధ్యలో ఓ ఖాళీ వలయం ఏర్పడింది; అందులో ఎవరు ఎవరిని చేరుతున్నారో అందరికీ కనబడుతోంది.
శైలజ అత్త అది గమనించి ఇంకా గట్టిగా అంది, “ఎవరెవరూ ఏవైపు కదులుతున్నారు? ఒక నమోదు టేబుల్ దగ్గర ఇంత డ్రామా ఎందుకు? సతీష్, మైక్ ఇక్కడికి తీసుకురా.” కానీ సతీష్ కాళ్లు కదలలేదు. అతను మైక్ తీసి మాధవి ముందు ఉంచి, “స్వాగత ప్రకటనలు చేయాలి మేడమ్… ఇక్కడే బాగుంటుంది,” అన్నాడు. ‘మేడమ్’ అన్న మాట ఒక్కటే చుట్టూ గాలిని చీల్చింది. శైలజ అత్త ముఖం గట్టిపడింది.
అర్జున్ అప్పుడు గుమ్మం దాటి ఆగిపోయాడు. అతను నేరుగా మాధవి దగ్గరకు రావడానికి అడుగు వేసినపుడు శైలజ అత్త మళ్లీ మధ్యలోకి వచ్చింది. “ముందు లోపలికి రా. ముహూర్తం దగ్గరపడుతోంది. బయట నిలబడి ఈ విషయంలో మాట్లాడొద్దు,” అంది. అతను ఒక్కసారి మాధవిని, ఆమె చేతిలో ఉన్న రిజిస్టర్ను, మైక్ను చూసాడు. మాట మొదలుపెట్టబోతే మాధవి అతని కోసం ఎదురు చూడలేదు.
ఆమె రిజిస్టర్ను రెండు చేతులతో ఎత్తి టేబుల్ అంచుపై నిలబెట్టింది. చదవగలిగేలా పేజీ మలిచింది. మైక్ను దగ్గరకు లాగుకుంది. ప్రాంగణం మొత్తం ఒక్క క్షణం కదలిక కోల్పోలేదు; కానీ అడుగులు ఆగాయి, గాజులు ఊగడం ఆగింది, పూల తాడు సడుసుగా వేలాడింది. గుమ్మం దాటే వరుస మధ్యలోనే నిలిచిపోయింది. శైలజ అత్త చెయ్యి ఇంకా గాల్లోనే ఉంది—అడ్డగించడానికి ఎత్తిన చెయ్యి, కానీ ఎవరి భుజానికీ తగలకుండా.
“వచ్చిన వారి నమోదు ముందు,” మాధవి స్పష్టంగా అంది, “ఈ ఇంటి తరఫున ఒక పేరు సరిగా రాయాలి.” ఆమె వేళ్లతో పై పేజీ తిప్పి ప్రత్యేక ఆహ్వానితుల జాబితా ఉన్న చోట ఆపింది. “వధువు కుటుంబ ఆహ్వాన పత్రిక చివరి ఆమోదం ఎవరి నుంచొచ్చిందో అందరికీ సందేహం ఉంటే ఇప్పుడే తేల్చుకుందాం.”
శైలజ అత్త ముందుకు జారింది. “మైక్ దించు. ఇది నీ పని కాదు.”
“ఇప్పటివరకు నాకు ఇచ్చింది పనేగా,” మాధవి అంది. “ఇప్పుడు నేను చేస్తున్నది అదే—పేరు సరిచేయడం.”
ఆమె బ్యాగ్ నుంచి మడతలు పడ్డ కవర్ తీసింది. అందులోని కార్డ్ను బయటకు లాగి రిజిస్టర్ పక్కన పెట్టింది. చూపించడానికి అంతకన్నా చాలు. ముద్రించిన పేర్లు పెద్దగా చదివేంత దగ్గర్లోనే ఉన్నాయి. కానీ ఆమె కార్డ్ చూపించినందుకు కాదు; ఆమె మైక్ పట్టుకున్న తీరు వల్లే అంతా వేచి చూశారు.
“నేను బయట సహాయం చేసే వాళ్లలో ఒక్కరు కాదు,” మాధవి అంది. ఒక్కో పదం స్పష్టంగా, కోసినట్టు. “నేను అర్జున్కు నిశ్చయమైన అమ్మాయి. ఈ పెళ్లి తర్వాత వచ్చే నెల మా నిశ్చితార్థం తేదీ కూడా ఇదే ఇంటి పెద్దల ముందే ఖరారైంది. ఆ ఏర్పాటుకి అర్జున్ తండ్రి నరసింహం గారి ఆమోదం ఉంది. అందుకే ఈ రిజిస్టర్లో నా పేరు ‘మాధవి’గా కాదు—‘అర్జున్ వరప్రసాద్ పక్షాన నిశ్చితార్థమైన మాధవి’గా రాయాలి. గుమ్మం దగ్గర నిలబెట్టే వ్యక్తి కాదు నేను. ఈ ఇంటి తరఫున లోపలికి నడుస్తాను.”
పదాలు ముగిసేసరికి పేజీ మీద ఆమె పెన్ను కదిలింది. ఆమె నిజంగానే రాసింది—పేరు పొడవుగా, అందరికీ కనిపించేలా. ఆ వ్రాతే మొదటి దెబ్బ. రెండో దెబ్బ వెంటనే పడింది. నరసింహం ముందుకు వచ్చి రిజిస్టర్ దగ్గర ఆగకుండా, నేరుగా మాధవి పక్కనే నిలబడ్డాడు. శైలజ అత్త అతని వైపు తిరిగి ఏదో చెప్పబోతే, అతను ఆమెను చూడకుండానే తన జేబులోని తాళాలు సతీష్కు ఇచ్చి, “ప్రధాన ఆహ్వాన స్వాగతం ఇక్కడ నుంచే కొనసాగుతుంది,” అన్నాడు. శైలజ అత్త చేతిలో ఉన్న గుమ్మం అధికారం అక్కడే జారిపోయింది.
మూడో దెబ్బ ముఖంపై పడినట్టే కనిపించింది. ఇప్పటివరకు శైలజ అత్త చెప్పినట్టు గుమ్మం దాటిన బంధువుల్లో ముగ్గురు తిరిగి వచ్చి మాధవి ముందు నమస్కారంగా తాంబూలం తీసుకున్నారు. రేఖ లోపల నుంచి పరుగెత్తుకుంటూ వచ్చి నిలబడింది; కానీ టేబుల్ వైపు ఆమెకు చోటు లేదు. రేణుక పిన్ని రిజిస్టర్ను మాధవి వైపు తిప్పి ఇంకాస్త నిలువుగా పెట్టింది, అందరూ చదవగలిగేలా. అర్జున్ అప్పటికీ ఒక్క మాట అనలేదు; అతని మౌనం ఇప్పుడు బలహీనతలా కాక, మాధవి తీసుకున్న స్థానానికి ఆలస్యంగా చేరిన అంగీకారంలా కనిపించింది. గుమ్మం దగ్గర ఇప్పటివరకు శైలజ అత్తను చేరిన భుజాలు ఒక్కొక్కటిగా వాలిపోయాయి; ఆమెవైపు వచ్చిన దారులు ఖాళీ అయ్యాయి.
శైలజ అత్త చివరి ప్రయత్నంగా ముందుకు వచ్చి రిజిస్టర్ మూయబోయింది. మాధవి ఆమె మణికట్టుపైన తన వేళ్లు ఉంచింది—బలంగా కాదు, ఆపడానికి సరిపడా. “ఇది మూసేది నేను లోపలికి వెళ్లిన తర్వాత,” అంది. మైక్ ఇంకా ఆమె చేతిలోనే ఉంది. ఆమె గుమ్మం వైపు ముఖం తిప్పి, అంతకన్నా గట్టిగా కాకుండా, అందరికీ వినిపించే కొలమానంలో ఒక చివరి వాక్యం చెప్పింది. “నమోదు సరిచేశారు. ఇప్పుడు స్వాగతం కూడా సరిగ్గానే జరుగుతుంది. పక్కదారి కాదు—ప్రధాన ముంగిట.”
అని చెప్పి త్రేను టేబుల్ మీద ఉంచింది. తన పేరున్న పేజీని తెరిచేలా రిజిస్టర్ అలాగే వదిలి, గుమ్మం మధ్యలో పడిన ఖాళీ దారిలో అడుగు వేసింది. అవతల వరండా అంచు కిందున్న అవరణం నీడలో కాసేపటి క్రితం అడ్డంగా లేచిన చేతులు ఒక్కొక్కటిగా దిగిపోయాయి. ఆవరణపు అంచుని తాకిన మబ్బు కదిలి, ప్రాంగణపు నీడ మళ్లీ తెరచిన ముంగిట మీదికి నెమ్మదిగా జారింది.