పన్నిన ఉచ్చు అతనినే పట్టింది
దామోదర్ ఇనుపరాడ్తో నేల మీద ఉన్న ప్యాలెట్ను గట్టిగా తట్టి, “ఈ సీల్ తెరచింది నువ్వే కదా, మాధవి? కదలొద్దు,” అన్నాడు. వెనుక లేన్లో లోడింగ్ ట్రాలీలు అడ్డం పెట్టి నిలిపేశారు. కార్టన్లపై చాక్ నంబర్లు తడిమినట్లు తెల్లగా మెరుస్తున్నాయి. డీజిల్ వాసన, చెమట, ప్లాస్టిక్ కవర్ల రాపిడి—అన్నీ కలసి గాలి గట్టిపడిపోయింది. మాధవి గేటు అంచున నిలబడిపోయింది; మెడకు వేసుకున్న పాత ఐడి లాన్యార్డు మడతలు పడిపడి పలుచబడింది. రాత్రి షిఫ్ట్ నుంచి దిగిన భుజాల బరువు ఇంకా వదల్లేదు. ఆమె చీర కొంగులో అరకొరగా మడిచిన మెట్రో రసీదు చిక్కుకుంది—ఉదయం అత్తింటి మాటకు వెళ్లాలి, సాయంత్రం పెళ్లి మాట ముందుకు కదలాలి అన్న రోజు ఇదే.
“నేను సీల్ తాకలేదు,” అంది ఆమె.
“నీ చేతిలో రిసీవింగ్ పుస్తకం ఉంది. బాధ్యత నీదే.” దామోదర్ మళ్లీ పలికినప్పుడు, అక్కడ నిలిచిన ఇద్దరు హెల్పర్లు వెంటనే తలలు తిప్పి చూశారు. అతనికి అదే కావాలి. “ఇంటివాళ్లకు, వాళ్లవాళ్లకు తెలిసిన సంబంధం కదా? రేపు వాళ్లు అడిగితే ఏమంటాం? గిడ్డంగి సరుకు మాయం చేసిన అమ్మాయిని మా లైన్లో పెళ్లి చేసుకుంటారా?”
ఆ మాట ట్రాలీ చక్రం కింద రాయి ఇరుక్కుని కరకరలాడినట్లు మాధవి చెవుల్లో ఆగిపోయింది. కొంచెం దూరంలో రఫీ డెలివరీ వాన్ పక్కన నిలబడి ఉన్నాడు. ఇంట్లో వాళ్లకు తెలిసిన సంబంధం; ఇంకా ముహూర్తం రాలేదు గానీ, ఒకరికొకరు ఎవరో దాచిపెట్టే దశ దాటిపోయింది. అతను ముందుకి రాలేదు. రావలసిన హక్కే దామోదర్ ఇలా పని మధ్యలో నరికేస్తున్నాడు.
దామోదర్ చేతిలోని చిన్న రిజిస్టర్ తెరిచి, ఒక తెల్ల చీటీ చింపి ఆమె ఎదుట పెట్టాడు. “తాత్కాలిక బాధ్యత స్వీకరించాను అని రాయ్. సరుకు లెక్క తగ్గితే నీ జీతం నుంచి కోత. క్లియర్గా. లేదంటే ఇప్పుడే సస్పెన్షన్ నోట్ పెడతా.”
“తప్పు చేయనిది నేను ఎందుకు రాయాలి?” మాధవి కదల్లేదు.
“ఎందుకంటే సరుకు నిలిచిపోయింది. ఇక్కడ ఒక్క నిమిషం ఆలస్యం అయితే బయట ఐదు దుకాణాలు అరుస్తాయి. నీ నిజం తర్వాత చూద్దాం.” అని చెప్పి చీటీని ఆమె చేతిలో బలంగా నొక్కాడు. “రఫీ, చూడు. సాక్షి సంతకం వేయి. రేపు ఎవరైనా ‘మాటల్లో జరిగిపోయింది’ అనకుండా.”
రఫీ పెదవులు గట్టిగా పట్టేశాడు. అతని చూపు ఒక్కసారి మాధవి మీద, ఒక్కసారి దామోదర్ మీద పడ్డది. అతను ఏం అన్నా, అది పని కంటే బయటకు వెళ్లి ఇంటి డైనింగ్ టేబుల్ మీద పడుతుందని అందరికీ తెలుసు. మాధవి చీటీని చూసింది. పైభాగంలో తేదీ, కాన్సైన్ నంబర్, కింద ఆమె పేరు ముందే దామోదర్ చేతిరాతలో ఉంది. ఖాళీగా వదిలింది ఒక్క వాక్యం—“బాధ్యత నాదే.”
ఆమె పెన్ను పట్టుకుంది. రాయలేదు. బదులు కింద చిన్నగా, తన అక్షరాల్లో, “సీల్ మూసివున్న స్థితిలో బే అంచున నిలిపిన సరుకు—దామోదర్ ఆదేశంతో తనిఖీ నిలిపివేయబడింది. తాత్కాలికంగా గమనిక మాత్రమే,” అని రాసింది. దాని కింద తన పేరు పెట్టింది. తర్వాత చీటీని మడవకుండా తిరిగి అతని చేతిలో పెట్టింది.
దామోదర్ ఒక క్షణం ఆగిపోయాడు. అతనికి కావలసింది ఒప్పుకోలు; వచ్చిందేమిటంటే గమనిక. కానీ చుట్టూ వాళ్లు చూస్తున్నారు, సరుకు ఇంకా కదలట్లేదు. అతను నవ్వు లాగి, “చాలా తెలివి పెరిగింది. సరే, ఇప్పుడు నేనే చూపిస్తా ఎలా కదలాలో,” అన్నాడు. అతను గట్టిగా, “సైడ్ ఎగ్జిట్ తలుపు తెరువండి. ఈ ప్యాలెట్ అక్కడి నుంచి పంపించండి. నా ఆదేశం,” అని అరిచాడు.
“సర్, సైడ్ ఎగ్జిట్ నుంచి సీల్డ్ సరుకు రిలీజ్కి రాసిన ఆర్డర్ కావాలి,” అన్నాడు తలుపు దగ్గరున్న గార్డ్.
దామోదర్ చిరాకుగా రిజిస్టర్ నుంచి పొడవాటి రిలీజ్ స్లిప్ తీసుకున్నాడు. “ఇదిగో రాస్తా.” అతని పెన్ వేగంగా నడిచింది. కాన్సైన్ నంబర్ అదే. “బే జామ్ కారణంగా సైడ్ ఎగ్జిట్ ద్వారా వెంటనే తరలించాలి. పూర్తి బాధ్యత—డిస్పాచ్ కంట్రోల్.” చివరలో తన పేరు గట్టిగా సంతకం పెట్టాడు. ఇంకో గీతతో ముద్ర కొట్టించాడు. “ఇప్పుడు కదిపేయండి.”
ఆ స్లిప్ చదివిన రఫీ కంటి ముడి ఒక్కసారిగా కదిలింది. మాధవి చేతిలోని రిసీవింగ్ పుస్తకం బరువు ఒక్కసారిగా తేలికైందనిపించింది. దామోదర్ తనే గట్టిగా కట్టేసుకున్న ముడి అది. ఆమె ఏం మాట్లాడలేదు. ట్రాలీని తోసిన ఇద్దరు కూలీలు ప్యాలెట్ను సైడ్ ఎగ్జిట్ దారి పట్టించారు. అక్కడి ట్యూబ్లైట్ హమ్ మామూలుకంటే పదునుగా వినిపించింది.
సైడ్ కారిడార్ దగ్గర గాలి చల్లగా లేదు; బంద్ గోడల మధ్య యంత్రాల ఊపిరిలా ఒకే శబ్దం. తలుపు బయటకి అర అడుగు పెట్టక ముందే అకౌంట్స్ ఆఫీస్ నుంచి శాంతమ్మ వచ్చింది. ఆమె చేతిలో లెడ్జర్, ముక్కుపై జారిన కళ్లద్దాలు. “ఎవరు సైడ్ ఎగ్జిట్ రిలీజ్ ఇచ్చారు?” అని అడిగింది.
“నేనే,” అన్నాడు దామోదర్. “బే ఆగిపోయింది. తర్వాత ఎంట్రీ పెడదాం.”
శాంతమ్మ అతని స్లిప్ని తీసుకుని చదివింది. లెడ్జర్ పేజీని బలంగా తిప్పింది. “ఈ కాన్సైన్ మీద ఉదయం నుంచి అసమాన లెక్క గమనిక ఉంది. ఓపెన్ వెరిఫికేషన్ పూర్తయ్యే వరకు బయటకు కదలదు. సైడ్ ఎగ్జిట్ ద్వారా పంపాలంటే సంతకం చేసినవాడే సమాధానం చెప్పాలి. మాధవి కాదు. ఆమె రిసీవింగ్ దగ్గరే నిలిపింది అని ఇక్కడ గమనిక ఉంది.”
“ఏ గమనిక?” దామోదర్ అడిగాడు.
శాంతమ్మ ఆమె చేతిరాత ఉన్న చిన్న చీటీని పైకి చూపించింది. అది ఇప్పుడు తెల్లగా కాకుండా అతని వేళ్ల ముద్రలతో మసకబారింది. “ఇదే. నువ్వు సాక్షి పెట్టించావుగా. సాక్షి ఉన్నాడు. ఇప్పుడు సైడ్ రిలీజ్ నువ్వే రాసావు. ఇక్కడ నుంచి సరుకు కదిలితే లేదా తగ్గితే లెడ్జర్లో నీ పేరే నిలుస్తుంది.”
దామోదర్ ముఖం మీద ఉన్న గట్టితనం మొదటగా గొంతుకి జారిపోయింది. “అది తాత్కాలికం. నేను చెప్పిందే—”
“తాత్కాలికమయినా రాతపూర్వకం.” శాంతమ్మ తలుపు ఫ్రేమ్ దగ్గర నిలబడి తాళం చెవిని తన అరలో తిప్పింది. “ఇప్పుడే ఆఫీస్ లైన్కు చెప్పాలి. సైడ్ ఎగ్జిట్ తెరవాలా, సీల్డ్ ఇన్వర్డ్గా ఉంచాలా అన్నది సంతకం చేసినవాడు చెప్పాలి. తర్వాత వాదన లేదు.”
చుట్టూ ప్యాలెట్లు గోడల్లా నిలిచిపోయాయి. ట్రాలీ ముందుకు కదలలేక అడ్డంగా ఉంది. వెనుక నుంచి ఇంకో వాన్ హారన్ కొట్టింది. ఎవరూ దారి ఇవ్వలేకపోయారు. దామోదర్ గార్డ్ వైపు తిరిగి, “తలుపు తెరువు, నేను చెప్పాను కదా,” అన్నాడు.
గార్డ్ కదల్లేదు. “శాంతమ్మ గారి ఎంట్రీ లేకుండా కాదు. సర్, సైడ్ ఎగ్జిట్ రిజిస్టర్ ఓపెన్ అయ్యింది. సంతకం చేసిన పేపర్ కూడా జత చేయాలి.”
మాధవి అప్పుడు మొదటిసారి ముందుకు నడిచింది. ఆమె చెప్పుల క్రింద సిమెంట్ పైపొర దులిపినట్లుగా శబ్దం చేసింది. ఆమె భుజాల బిగుతు తగ్గలేదు, కానీ కళ్లలో మాత్రం వేడి ఆగిపోయింది. “శాంతమ్మ గారు,” అంది, “ఆర్డర్ ఎవరి చేతిలో ఉండాలి?”
“రిజిస్టర్కి జత చేసి, రిలీజ్ బాధ్యత ఉన్నవాడి ఎదుటే ఉంచాలి,” అంది శాంతమ్మ.
దామోదర్ వెంటనే మధ్యలోకి వచ్చి, “అది నాకు ఇవ్వు,” అన్నాడు.
మాధవి అతని మాట విననట్టే, అతని సంతకం ఉన్న రిలీజ్ స్లిప్ని తన చేతిలో సరిచేసుకుంది. మడవలేదు. మూలలు నిటారుగా పట్టుకుంది. “ఈ ప్యాలెట్ మీరు సైడ్ ఎగ్జిట్ నుంచి వెంటనే పంపమని రాశారు. పూర్తి బాధ్యత డిస్పాచ్ కంట్రోల్ అని కూడా రాశారు.” ఆమె గళం ఎక్కడా ఎగరలేదు. “నేను ఇంకేమీ చెప్పను. రిజిస్టర్కి జత చేయండి.”
దామోదర్ చేయి ముందుకు చాచి కాగితం లాక్కోవాలనుకున్నాడు. రఫీ అతని చేతి దారిలో ట్రాలీ హ్యాండిల్ని లాగి పెట్టాడు; హఠాత్తుగా ఇనుప చప్పుడు మోగింది. అతను ఏ మాటా అనలేదు, కానీ తలుపు వైపు దారి సన్నగా మారిపోయింది. దామోదర్ అటు తిరిగేసరికి శాంతమ్మ ఇప్పటికే లెడ్జర్ని తెరిచి ఎంట్రీ లైన్పై వేళ్లు పెట్టి నిలబడి ఉంది.
“మాధవి,” అంది ఆమె, “సైడ్ తలుపు అంచునుంచే ఇవ్వు. ఇక్కడి నుంచి కదలిక అదే పేపర్ మీద నడవాలి.”
అది విన్నాక మాధవి వేడుకోవడం ఆపింది—ఆమెకి వేడుకునే పని ఇక లేకపోయింది. సైడ్ ఎగ్జిట్ తలుపు సగం తెరిచారు. బయటకు వెళ్లే ర్యాంప్పై మధ్యాహ్నపు వెలుతురు తెల్లగా పడింది. లోపల ట్యూబ్లైట్ హమ్, బయట వాన్ ఇంజన్ మోగుడు—రెండు శబ్దాల మధ్య అంచు కచ్చితంగా కనిపించింది. ఆమె ఆ అంచు దగ్గరకు వెళ్లి నిలబడి, దామోదర్ సంతకం ఉన్న ఆర్డర్ని అతని వైపు కాదు, లెడ్జర్ వైపు పొడిగించింది.
“ఇది మీరు రాసింది,” అంది. “దీన్ని జత చేసి, రిలీజ్ బాధ్యత మీ పేరుమీదే నడపండి.”
అతను ఒక్క అడుగు ముందుకు వేసి, “నువ్వెవరివి ఇలా—” అని మొదలుపెట్టాడు.
మాధవి అప్పటికే శాంతమ్మ చేతిలో ఉన్న ఓపెన్ లెడ్జర్పై ఆ స్లిప్ని సరిగ్గా ఉంచింది. పైపేజీలో కాన్సైన్ నంబర్, కింద దామోదర్ సంతకం; వాటి మధ్య ఆమె ఉదయాన్నే రాసిన గమనిక. రెండు కాగితాలు ఒకదానిని ఒకటి తినేసుకున్నట్టు కలిసి కనిపించాయి. ఆమె ఆపై తన రిసీవింగ్ పుస్తకాన్ని పక్కకు జరిపి, సైడ్ ఎగ్జిట్ రిజిస్టర్ని శాంతమ్మవైపు నెట్టింది.
“నా పేరు తీసేయండి,” అంది మాధవి. “సంతకం చేసినవాడి పేరుమీదే తలుపు తెరవండి.”
సైడ్ ఎగ్జిట్ అంచున ఓపెన్గా పడి ఉన్న లెడ్జర్పై ఆ ఆర్డర్ తేలికగాలికి కొంచెం లేచింది, మళ్లీ పడిపోయింది; దామోదర్ సంతకం క్రింద గీత కదిలి, అతనికే తిరిగి కొరికినట్టుగా నిగారించింది.